Nhật Nguyệt

Từ điển thuật ngữ

Cung Phi là gì?

Cung Phi là quẻ Bát Trạch gắn với năm sinh và giới tính của mỗi người, dùng để xác định Đông tứ mệnh hay Tây tứ mệnh trong phong thủy.

Cách gọi khác: quái mệnh · 宮飛

Cung Phi là gì?

Cung Phi là gì?

Cung Phi là quẻ trong hệ Bát Trạch (tám quẻ Càn, Khảm, Cấn, Chấn, Tốn, Ly, Khôn, Đoài) được gán cho một người dựa trên năm sinh và giới tính. Quẻ này được coi là "mệnh quái" của người đó, còn gọi là quái mệnh. Từ cung phi, người ta chia thành hai nhóm: Đông tứ mệnh (Khảm, Ly, Chấn, Tốn) và Tây tứ mệnh (Càn, Đoài, Cấn, Khôn).

Vì sao gọi là Cung Phi?

"Cung" chỉ tám cung của bát quái, tức vị trí của từng quẻ. "Phi" nghĩa là bay, chỉ sự luân chuyển của các quẻ theo chu kỳ thời gian. Cách gọi này phản ánh quan niệm rằng khí của các quẻ vận động theo năm tháng, và mỗi người khi sinh ra được "nhận" một quẻ làm bản mệnh. Cách gọi khác là quái mệnh, nhấn mạnh đây là quẻ gắn với mệnh của cá nhân.

Cách xác định cung phi như thế nào?

Có hai cách phổ biến. Một là dùng công thức tính từ năm sinh âm lịch và giới tính, sau đó quy về một trong tám quẻ. Hai là tra bảng cung phi theo năm sinh có sẵn trong nhiều tài liệu phong thủy. Cả hai cách đều cho kết quả như nhau nếu áp dụng đúng. Lưu ý rằng năm sinh dùng trong phong thủy thường là năm âm lịch, nên người sinh gần Tết cần đối chiếu kỹ.

Ứng dụng trong phong thủy là gì?

Cung phi được dùng để chọn hướng nhà, hướng cửa chính, hướng bàn làm việc, hướng giường ngủ sao cho hợp với bản mệnh. Theo quan niệm Bát Trạch, mỗi cung phi có bốn hướng tốt (sinh khí, thiên y, diên niên, phục vị) và bốn hướng xấu (tuyệt mệnh, ngũ quỷ, lục sát, họa hại). Người Đông tứ mệnh thường được khuyên chọn nhà thuộc Đông tứ trạch, người Tây tứ mệnh chọn Tây tứ trạch. Cung phi cũng được dùng trong một số phương pháp bố trí nội thất và chọn màu sắc, vật phẩm theo ngũ hành của quẻ.

Phân biệt với các khái niệm dễ nhầm như thế nào?

Cung phi khác với niên mệnh ngũ hành (nạp âm). Niên mệnh ngũ hành dựa trên can chi của năm sinh và cho ra một hành (Kim, Mộc, Thủy, Hỏa, Thổ), trong khi cung phi cho ra một quẻ trong bát quái. Một người có thể có niên mệnh hành Thủy nhưng cung phi là quẻ Cấn hành Thổ. Cung phi cũng khác với cung hoàng đạo trong chiêm tinh phương Tây, vốn dựa trên ngày sinh dương lịch. Ngoài ra, cần phân biệt cung phi của người với cung vị của nhà: cung phi thuộc về cá nhân, còn cung vị là vị trí phương hướng trong không gian.

Lưu ý khi sử dụng là gì?

Cung phi là một phần của hệ tri thức phong thủy truyền thống, mang tính tham khảo. Các kết luận về tốt xấu, hợp khắc chưa được khoa học kiểm chứng. Người đọc nên xem đây như một góc nhìn văn hóa, không nên áp dụng máy móc hoặc gây ảnh hưởng tiêu cực đến quyết định thực tế về nhà ở và đời sống.

Các trường phái hiểu khác nhau thế nào?

  • Cách hiểu theo Bát Trạch: Cung phi là quẻ mệnh cá nhân, dùng để phối với tám hướng trong Bát Trạch, từ đó chọn hướng nhà, hướng cửa và bố trí nội thất.
  • Cách hiểu theo Huyền Không Phi Tinh: Cung phi được xem như một yếu tố tham khảo thêm, nhưng trọng tâm là phi tinh của thời vận và trạch vận, không chỉ dựa vào quẻ mệnh cá nhân.

Bài viết liên quan

Chín cung phi và bốn hướng tốt của mỗi cung

Cung phi (Kua)QuáiNhóm mệnhBốn hướng tốt
1KhảmĐông tứ mệnhĐông Nam (Sinh Khí), Đông (Thiên Y), Nam (Diên Niên), Bắc (Phục Vị)
2KhônTây tứ mệnhĐông Bắc (Sinh Khí), Tây (Thiên Y), Tây Bắc (Diên Niên), Tây Nam (Phục Vị)
3ChấnĐông tứ mệnhNam (Sinh Khí), Bắc (Thiên Y), Đông Nam (Diên Niên), Đông (Phục Vị)
4TốnĐông tứ mệnhBắc (Sinh Khí), Nam (Thiên Y), Đông (Diên Niên), Đông Nam (Phục Vị)
6CànTây tứ mệnhTây (Sinh Khí), Đông Bắc (Thiên Y), Tây Nam (Diên Niên), Tây Bắc (Phục Vị)
7ĐoàiTây tứ mệnhTây Bắc (Sinh Khí), Tây Nam (Thiên Y), Đông Bắc (Diên Niên), Tây (Phục Vị)
8CấnTây tứ mệnhTây Nam (Sinh Khí), Tây Bắc (Thiên Y), Tây (Diên Niên), Đông Bắc (Phục Vị)
9LyĐông tứ mệnhĐông (Sinh Khí), Đông Nam (Thiên Y), Bắc (Diên Niên), Nam (Phục Vị)

Cung phi tính từ năm sinh và giới tính, nên hai người cùng tuổi khác giới thường khác cung phi. Bát Trạch là một trường phái phong thuỷ phổ biến, không phải phương pháp duy nhất.

*Số liệu trong bảng khớp với kết quả các công cụ tra cứu trên Nhật Nguyệt.*

Câu hỏi thường gặp

Cung phi có phải là niên mệnh ngũ hành không?

Không. Cung phi là một trong tám quẻ bát quái, còn niên mệnh ngũ hành là hành (Kim, Mộc, Thủy, Hỏa, Thổ) tính theo can chi năm sinh. Hai khái niệm này độc lập và có thể khác nhau ở cùng một người.

Làm sao để biết cung phi của mình?

Bạn có thể dùng công thức tính từ năm sinh âm lịch và giới tính, hoặc tra bảng cung phi có sẵn trong nhiều tài liệu phong thủy. Nên đối chiếu với năm âm lịch để tránh sai sót nếu sinh gần Tết.

Người Đông tứ mệnh có nên ở nhà Tây tứ trạch không?

Theo quan niệm Bát Trạch, người Đông tứ mệnh thường được khuyên chọn nhà Đông tứ trạch để hợp hướng. Tuy nhiên đây là quan niệm truyền thống, chưa được khoa học kiểm chứng, nên chỉ nên tham khảo.

Cung phi có ảnh hưởng đến việc chọn màu sắc và vật phẩm không?

Trong một số phương pháp phong thủy, cung phi được dùng để chọn màu sắc và vật phẩm theo ngũ hành của quẻ. Đây là ứng dụng mang tính tham khảo, không nên xem là quy tắc bắt buộc.

Nguồn tham khảo

  • Ole Bruun, An Introduction to Feng Shui, Cambridge University Press (2008)
  • Stephen L. Field, Ancient Chinese Divination, University of Hawai'i Press (2008)

Trích dẫn trang này

Nguồn: Nhật Nguyệt - https://nhatnguyet.org/tu-dien/cung-phi