Trần Nhân Tông

Giới thiệu

Trần Nhân Tông được biết đến là vị Hoàng đế anh minh của nhà Trần, nhà tư tưởng vĩ đại của dân tộc, đồng thời là nhà tu hành giác ngộ ở cảnh giới cao. Ông được suy tôn là Phật hoàng và là người sáng lập ra Thiền phái Trúc Lâm Yên Tử.

Sự nghiệp và quá trình hoạt động

Xuất gia và sáng lập Thiền phái Trúc Lâm

Vào tháng 8 năm Kỷ Hợi (1299), Hoàng đế Trần Nhân Tông từ phủ Thiên Trường xuất gia vào núi Yên Tử tu khổ hạnh, lấy đạo hiệu là Hương Vân Đại Đầu Đà. Sự kiện này đánh dấu sự ra đời của Thiền phái Trúc Lâm Yên Tử. Với việc lập ra phái Trúc Lâm, ông đã thống nhất các thiền phái tồn tại trước đó và toàn bộ Giáo hội Phật giáo đời Trần về một mối.

Tư tưởng và giáo lý

Giáo lý của Phật hoàng Trần Nhân Tông nổi bật ở tinh thần nhập thế, gắn đạo với đời, đậm nét dân tộc và là một thành tố văn hóa Việt Nam. Tư tưởng của ông ngời sáng tâm thế lấy lợi ích dân tộc và chúng sinh làm căn bản, tu hành và giác ngộ ngay giữa trần tục. Thiền phái Trúc Lâm là sự kết hợp nhuần nhuyễn triết học siêu nhiên Phật giáo với nhân sinh quan Nho giáo và vũ trụ quan Lão giáo. Điểm đặc biệt của Thiền phái này là không phân biệt tu sĩ ở chùa và cư sĩ tại gia, lấy việc tu tập nhằm khơi tính Phật trong tâm.

Cột mốc và ghi nhận

Hằng năm, nhiều hoạt động tưởng niệm được tổ chức để tưởng nhớ công lao và sự nghiệp của Phật hoàng Trần Nhân Tông. Các sự kiện này không chỉ là dịp để con cháu họ Trần tri ân công lao và sự nghiệp vĩ đại của ông, mà còn để học tập, phát huy tinh thần nhập thế "đạo gắn với đời" của Phật hoàng.

Nhiều công trình nghệ thuật và tôn giáo đã được thực hiện để tôn vinh ông, trong đó có việc tạo tác các pho tượng Phật hoàng. Một trong số đó là pho tượng làm bằng gốm đỏ Luy Lâu, được tạo tác công phu bởi Nghệ nhân quốc gia, họa sĩ Nguyễn Đăng Vông. Bức tượng thể hiện hình ảnh Đức vua Trần Nhân Tông cởi bỏ hoàng bào bên suối quy Phật, được cung rước qua quãng đường gần 2.000km từ Nam Định vào Thiền viện Trúc Lâm Chánh Giác (tỉnh Tiền Giang) để an vị.