Lễ mừng lúa mới của các dân tộc Tây Nguyên
- Lễ riêng của vùng miền, nghề biển
- Lễ vật và cách cúng
Văn hoá và tín ngưỡng Ghi chép phong tục.
Về lễ này: làm lúc nào, cúng ai
Còn gọi: Tết lúa mới
Theo nguồn đã mở, sau mùa gặt người Ê-đê làm lễ theo từng hộ gia đình; người Gia-rai, Ba-na mời hồn lúa về kho, báo tin với tổ tiên và thần núi; người Mạ có tục hiến sinh trâu để tạ ơn thần linh. Các trang ấy nhắc lễ này trong bài về Tết Hạ nguyên của người Việt, nhưng lễ của đồng bào làm theo mùa gặt của từng buôn. Bộ dữ liệu chưa có lời khấn của lễ này.
- Làm lúc nào
- Sau mùa gặt; nguồn không ghi ngày cố định
- Cúng ai
- Hồn lúa, thần núi, thần linh của buôn làng và tổ tiên, theo lời các nguồn
Lễ vật và cách cúng
Theo nếp thường gặp mà các nguồn ghi lại. Mỗi nhà, mỗi vùng có thể làm khác.
Tây Nguyên, Người Người Ê-đê, Dân gian
- Làm lúc nào
- Sau mùa gặt; trang nguồn xếp vào dịp Tết Hạ nguyên, cơm mới và không ghi ngày riêng của lễ
Lễ vật
| Lễ vật | Ghi chú |
|---|---|
| Gà, heo | nguồn ghi mổ gà, giết heo |
| Rượu cần | |
| Cơm mới | |
| Bầu nước lã | |
| Ống điếu, bếp đựng than | |
| Nông cụ | một cây cuốc, một cây rựa, một cây rìu |
Trình tự
- Làm lễ theo từng hộ gia đình
- Cúng xong cùng người thân ăn mừng
Tây Nguyên, Người Người Gia-rai, Người Ba-na, Dân gian
- Làm lúc nào
- Sau mùa gặt; trang nguồn xếp vào dịp Tết Hạ nguyên, cơm mới và không ghi ngày riêng của lễ
Lễ vật
| Lễ vật | Ghi chú |
|---|---|
| Rượu ghè | ba ghè |
| Heo | một con |
| Gà | hai con |
Trình tự
- Một ghè rượu và con heo để mời hồn lúa về kho
- Một con gà và một ghè rượu để báo tin với tổ tiên
- Một ghè rượu và con gà còn lại để báo với thần núi
Tây Nguyên, Người Người Mạ, Dân gian
- Làm lúc nào
- Sau mùa gặt; trang nguồn xếp vào dịp Tết Hạ nguyên, cơm mới và không ghi ngày riêng của lễ
Lễ vật
| Lễ vật | Ghi chú |
|---|---|
| Trâu | vật hiến sinh |
Trình tự
- Giết trâu làm vật hiến sinh để tạ ơn và cầu thần linh tiếp tục che chở buôn làng
Nguồn
- Văn Khấn Tết Hạ Nguyên, Tết Cơm Mới, Tết Trùng Thập (hoatieu.vn)
