TL;DR: Hướng Bắc là cung Khảm, thuộc Đông tứ trạch theo Bát Trạch, nên hợp với người thuộc Đông tứ mệnh và là hướng xấu với người Tây tứ mệnh; cụ thể tốt hay xấu tùy cung phi. Cách xem theo ngũ hành dựa vào hành nạp âm của năm sinh và không phân biệt nam nữ, nên cho kết luận khác ở một số tuổi. Bạn có thể tra cung phi và tám hướng của mình ở tiện ích xem hướng nhà của site, nhớ nhập năm âm lịch.
Hướng Bắc hợp với ai?
Theo Bát Trạch, hướng Bắc là cung Khảm, thuộc Đông tứ trạch. Với người thuộc nhóm Đông tứ mệnh, đây là một trong bốn hướng tốt; với người Tây tứ mệnh, đây là hướng xấu. Cụ thể tốt hay xấu ở mức nào thì tùy cung phi, xem bảng dưới.
Cách tính cung phi (còn gọi là quái số, mệnh quái) dựa trên năm sinh và giới tính. Lấy hai chữ số cuối của năm sinh cộng lại rồi rút về một chữ số. Nam sinh trước năm 2000 lấy 10 trừ số đó, nam sinh từ năm 2000 lấy 9 trừ; nữ sinh trước năm 2000 lấy số đó cộng 5, nữ sinh từ năm 2000 cộng 6, rồi lại rút về một chữ số. Kết quả là số cung phi từ 1 tới 9.
Hai nhóm được chia như sau:
- Đông tứ mệnh: Khảm (1), Chấn (3), Tốn (4), Ly (9).
- Tây tứ mệnh: Khôn (2), Càn (6), Đoài (7), Cấn (8).
Cung phi 5 không có quẻ riêng: nam quy về Khôn (2), nữ quy về Cấn (8).
Mỗi cung phi có bốn hướng tốt là Sinh Khí, Thiên Y, Diên Niên, Phục Vị và bốn hướng xấu là Họa Hại, Lục Sát, Ngũ Quỷ, Tuyệt Mệnh; gọi chung là tám du niên. Sách Dương Trạch Tam Yếu và Bát Trạch Minh Cảnh đều dùng tám du niên này để luận cát hung cho từng hướng theo cung phi của gia chủ.
Bảng dưới là tám cung phi với hướng Bắc, tra theo năm sinh từ 1950 tới 2009:
| Cung phi | Nhóm | Hướng Bắc là | Tốt hay xấu | Nam sinh năm | Nữ sinh năm |
|---|---|---|---|---|---|
| Khảm (1) | Đông tứ mệnh | Phục Vị | tốt | 1954, 1963, 1972, 1981, 1990, 1999, 2008 | 1950, 1959, 1968, 1977, 1986, 1995, 2004 |
| Khôn (2) | Tây tứ mệnh | Tuyệt Mệnh | xấu | 1950, 1953, 1959, 1962, 1968, 1971, 1977, 1980, 1986, 1989, 1995, 1998, 2004, 2007 | 1951, 1960, 1969, 1978, 1987, 1996, 2005 |
| Chấn (3) | Đông tứ mệnh | Thiên Y | tốt | 1952, 1961, 1970, 1979, 1988, 1997, 2006 | 1952, 1961, 1970, 1979, 1988, 1997, 2006 |
| Tốn (4) | Đông tứ mệnh | Sinh Khí | tốt | 1951, 1960, 1969, 1978, 1987, 1996, 2005 | 1953, 1962, 1971, 1980, 1989, 1998, 2007 |
| Càn (6) | Tây tứ mệnh | Lục Sát | xấu | 1958, 1967, 1976, 1985, 1994, 2003 | 1955, 1964, 1973, 1982, 1991, 2000, 2009 |
| Đoài (7) | Tây tứ mệnh | Họa Hại | xấu | 1957, 1966, 1975, 1984, 1993, 2002 | 1956, 1965, 1974, 1983, 1992, 2001 |
| Cấn (8) | Tây tứ mệnh | Ngũ Quỷ | xấu | 1956, 1965, 1974, 1983, 1992, 2001 | 1954, 1957, 1963, 1966, 1972, 1975, 1981, 1984, 1990, 1993, 1999, 2002, 2008 |
| Ly (9) | Đông tứ mệnh | Diên Niên | tốt | 1955, 1964, 1973, 1982, 1991, 2000, 2009 | 1958, 1967, 1976, 1985, 1994, 2003 |
Muốn tra tám hướng của chính mình, bạn có thể dùng tiện ích xem hướng nhà của site. Lưu ý nhập năm âm lịch: người sinh tháng 1, tháng 2 dương lịch trước Tết thì lấy năm trước.
Về tọa: Bát Trạch Minh Kính gọi tên trạch theo phía tọa (lưng nhà). Nhà hướng Bắc thì tọa Nam, tức tọa cung Ly, nên cũng gọi là Ly trạch, thuộc Đông tứ trạch. Với hướng này, tọa và hướng cùng một nhóm, nên gọi theo tọa hay theo hướng đều ra một nhóm.
Vì sao xem theo ngũ hành và theo Bát Trạch lại ra hai kết luận khác nhau?
Vì hai cách đo hai thứ khác nhau. Bát Trạch dựa vào cung phi, tính từ năm sinh và giới tính; cách xem theo ngũ hành dựa vào hành nạp âm của can chi năm sinh và không phân biệt nam nữ. Do đó cùng một tuổi, hai vợ chồng có thể khác cung phi và nhận hai kết luận khác nhau về cùng một hướng.
Ví dụ lệch, cách ngũ hành nói hợp mà Bát Trạch nói xấu:
- Nam sinh 1971 (Tân Hợi, Thoa Xuyến Kim, hành Kim): cung phi Khôn (2), Tây tứ mệnh; hướng Bắc là Tuyệt Mệnh (xấu), trong khi so ngũ hành thì Kim với Thủy là tương sinh.
- Nữ sinh 1972 (Nhâm Tý, Tang Đố Mộc, hành Mộc): cung phi Cấn (8), Tây tứ mệnh; hướng Bắc là Ngũ Quỷ (xấu), trong khi so ngũ hành thì Mộc với Thủy là tương sinh.
- Nữ sinh 1973 (Quý Sửu, Tang Đố Mộc, hành Mộc): cung phi Càn (6), Tây tứ mệnh; hướng Bắc là Lục Sát (xấu), trong khi so ngũ hành thì Mộc với Thủy là tương sinh.
- Nam sinh 1974 (Giáp Dần, Đại Khê Thủy, hành Thủy): cung phi Cấn (8), Tây tứ mệnh; hướng Bắc là Ngũ Quỷ (xấu), trong khi so ngũ hành thì Thủy với Thủy là cùng hành.
Ví dụ lệch, cách ngũ hành nói khắc mà Bát Trạch nói tốt:
- Nữ sinh 1976 (Bính Thìn, Sa Trung Thổ, hành Thổ): cung phi Ly (9), Đông tứ mệnh; hướng Bắc là Diên Niên (tốt), trong khi so ngũ hành thì Thổ với Thủy là tương khắc.
- Nữ sinh 1977 (Đinh Tỵ, Sa Trung Thổ, hành Thổ): cung phi Khảm (1), Đông tứ mệnh; hướng Bắc là Phục Vị (tốt), trong khi so ngũ hành thì Thổ với Thủy là tương khắc.
- Nam sinh 1978 (Mậu Ngọ, Thiên Thượng Hỏa, hành Hỏa): cung phi Tốn (4), Đông tứ mệnh; hướng Bắc là Sinh Khí (tốt), trong khi so ngũ hành thì Hỏa với Thủy là tương khắc.
- Nam sinh 1979 (Kỷ Mùi, Thiên Thượng Hỏa, hành Hỏa): cung phi Chấn (3), Đông tứ mệnh; hướng Bắc là Thiên Y (tốt), trong khi so ngũ hành thì Hỏa với Thủy là tương khắc.
Khi hai cách vênh nhau, tiện ích của site đi theo Bát Trạch. Bài này không phán cách nào đúng.
Hướng nhà Bắc tốt hay xấu?
Theo Bát Trạch, hướng Bắc tốt hay xấu tùy cung phi chứ không cố định. Nó là hướng tốt của cả bốn cung phi Đông tứ mệnh: Phục Vị với Khảm, Thiên Y với Chấn, Sinh Khí với Tốn, Diên Niên với Ly. Ngược lại, nó là hướng xấu của cả bốn cung phi Tây tứ mệnh: Tuyệt Mệnh với Khôn, Lục Sát với Càn, Họa Hại với Đoài, Ngũ Quỷ với Cấn.
Cũng cần nói rõ chỗ các sách không đồng nhất. Bát Trạch Minh Kính gọi tên trạch theo phía tọa, còn cách phổ biến và tiện ích của site xét hướng nhà (hướng cửa) với tám du niên của cung phi. Với bốn hướng Đông, Tây, Đông Nam, Tây Bắc, hai cách này ra hai nhóm ngược nhau; với Bắc, Nam, Đông Bắc, Tây Nam thì trùng. Sách Phong thủy cổ đại Trung Quốc: lý luận và thực tiễn cũng phân nhà ở thành Đông tứ trạch và Tây tứ trạch dựa trên tọa hướng, xếp Khảm, Chấn, Tốn, Ly vào Đông tứ trạch và Càn, Khôn, Cấn, Đoài vào Tây tứ trạch.
Bố trí nhà hướng Bắc cần lưu ý gì?
Hướng Bắc thường đón ít ánh nắng trực tiếp hơn hướng Nam và hướng Đông, nhất là mùa đông, nên nhà có xu hướng tối và lạnh hơn. Vì vậy nên tăng cường ánh sáng nhân tạo với ánh sáng vàng ấm, dùng gương phản chiếu ánh sáng tự nhiên từ hướng khác, và sơn tường bằng gam màu sáng, ấm như trắng kem, vàng nhạt, be thay vì gam tối, lạnh.
Về màu sắc và vật liệu: hướng Bắc thuộc hành Thủy, nhưng dùng quá nhiều màu đen hoặc xanh nước biển có thể khiến không gian lạnh lẽo, ảm đạm. Có thể cân bằng bằng các gam màu trắng, xám, ghi (hành Kim, vì Kim sinh Thủy) và ưu tiên vật liệu kim loại hoặc thủy tinh ở khu vực phía Bắc. Hạn chế các gam đỏ, cam, hồng, tím (hành Hỏa) vì Thủy khắc Hỏa.
Về vị trí các phòng:
- Phòng khách nên đặt phía trước nhà, gần cửa chính để đón vượng khí. Sofa nên tựa lưng vào tường vững chắc, hướng ra cửa chính hoặc không gian mở.
- Phòng bếp: theo cách xem ngũ hành, bếp thuộc Hỏa nên tránh đặt ở chính giữa hoặc khu vực phía Bắc vì Thủy khắc Hỏa; có thể đặt ở hướng Đông hoặc Đông Nam (hành Mộc) để Mộc sinh Hỏa.
- Phòng ngủ: tránh kê giường đối diện trực tiếp với cửa phòng hoặc gương soi. Quan niệm kê giường theo hướng Bắc Nam để hợp từ trường Trái Đất, giúp ngủ ngon, là một quan niệm phổ biến chứ chưa có căn cứ khoa học.
- Phòng làm việc: bàn làm việc nên đặt ở vị trí quan sát được cửa ra vào nhưng không đối diện trực tiếp với cửa, giúp tập trung và kiểm soát công việc.
Người không hợp hướng Bắc thì hóa giải thế nào?
Theo cách xem ngũ hành, người mệnh Hỏa có thể dùng vật phẩm hành Thổ (gốm sứ, đá thạch anh) ở khu vực phía Bắc vì Hỏa sinh Thổ, Thổ khắc Thủy, giảm bớt xung khắc. Người mệnh Thổ có thể dùng vật phẩm hành Kim (kim loại, chuông gió kim loại) vì Thổ sinh Kim, Kim sinh Thủy, tạo chuỗi tương sinh gián tiếp.
Theo Bát Trạch, sách Bát Trạch Minh Cảnh coi cửa chính, phòng chủ và bếp là ba yếu tố chính của nhà ở (dương trạch tam yếu). Người khác nhóm được khuyên đặt cửa chính, phòng ngủ, bếp theo bốn hướng tốt của mình để tối ưu dòng khí tốt. Sách Ung Dung Trung Quốc cũng nêu cách bổ cứu khi trạch và mệnh không phối hợp: chọn phòng thuộc nhóm trạch hợp với mệnh mình, hoặc kê giường theo nhóm trạch hợp với mệnh, coi là giải pháp bậc thấp khi không còn cách nào khác.
