Lễ Chầu tổ
Còn gọi: Triều tổ lễ cáo, Triệu tổ, Yết tổ, Cáo tổ
- Tang ma
Văn hoá và tín ngưỡng Ghi chép phong tục.
Theo tục, con cháu cáo với tổ tiên việc trong nhà có người vừa mất. Các nguồn đặt lễ này ở hai thời điểm khác nhau: trước khi đưa tang (rước hồn bạch hoặc linh vị sang chầu tổ) hoặc sau khi an táng và hồi linh.
Tóm tắt
- Làm ngày nào
- Có hướng dẫn ghi sau lễ hồi linh; sách xưa và nhà chùa đặt trước ngày đưa tang
- Cúng ai
- Tiên tổ ở bàn thờ chính hoặc nhà thờ họ
- Ai cúng
- Hậu duệ tôn (con cháu) vâng lệnh bề trên trong nhà
Mỗi nhà, mỗi vùng có thể làm khác.
Mâm cúng
Dân gian, Khấn gia tiên
- Đặt lễ ở đâu
- Bàn thờ chính thờ tổ tiên; nhà con thứ thì yết cáo tại nhà thờ chi họ
| Lễ vật | Chay, mặn | Ghi chú |
|---|---|---|
| Hương, đèn, nến | ||
| Hương hoa, chuối oản, trầu cau, đèn nến, xôi gà | Mặn | Kể trong lời khấn |
Phật giáo, Khấn gia tiên
- Làm lúc nào
- Trước ngày di quan khoảng hai hôm (lễ Triệu tổ)
- Đặt lễ ở đâu
- Tự đường (nhà thờ họ)
| Lễ vật | Ghi chú |
|---|---|
| Đồ vật | |
| Linh vị, di ảnh, bát nhang và lễ vật | Phải có |
Nghi thức
Dùng chung cả nước, Dân gian, Khấn gia tiên
- Cáo với tổ tiên việc người thân đã mất và đã an táng
Dùng chung cả nước, Phật giáo, Khấn gia tiên
- Tang quyến thỉnh linh vị, di ảnh, bát nhang tới tự đường
- Đặt linh vị trên bàn nhỏ đối diện án thờ gia tiên
- Con cháu cất gậy, mũ mấn rồi làm lễ cáo tổ tiên
Chỗ các nguồn nói khác nhau
- Làm lúc nào: có hướng dẫn đặt lễ Chầu tổ sau lễ Hồi linh, khi đã an táng xong; sách Việt Nam phong tục đặt việc chầu tổ miếu vào lễ chuyển cữu trước hôm cất đám (nguyên lễ rước quan tài, nay chỉ rước hồn bạch, nhà không có nhà thờ tổ riêng thì xoay quan tài một vòng); hướng dẫn của Phật giáo đặt lễ Triệu tổ trước ngày di quan khoảng hai hôm.
Cộng đồng và vùng
Nguồn
- Văn khấn trong lễ tang (vankhan.vn)
- Việt Nam phong tục, thiên I chương IX Tang ma (vi.wikisource.org)
- Nghi thức tang lễ theo truyền thống Phật giáo (phatgiao.org.vn)
Thuộc bộ dữ liệu mở Loại lễ cúng Việt Nam và Nghi thức cúng Việt Nam, giấy phép CC BY 4.0.
Xem các lễ khácGiỗ chạp, Tết, nhà cửa, làm ăn, vòng đời, lễ làng và lễ các dân tộc.Mở