Tới nội dung

Cúng gia tiên mùng một và ngày rằm

Còn gọi: Sóc vọng, Văn khấn Thổ Công và gia tiên mùng 1, rằm, Lễ Sóc, lễ Vọng, Cúng rằm, mùng một, Văn khấn mùng một và ngày rằm hằng tháng, Văn khấn mùng 1 ngoài trời

  • Mùng một và ngày rằm

Văn hoá và tín ngưỡng Ghi chép phong tục.

Văn khấn cúng gia tiên mùng một và ngày rằm4 bài, giữ nguyên chữ, có chỗ điền tên và địa chỉ.

Theo tục lệ, vào mùng một (lễ Sóc) và ngày rằm (lễ Vọng) mỗi tháng âm lịch, nhiều gia đình thắp hương, dâng lễ thường là lễ chay trước ban thờ, khấn thần linh trong nhà và gia tiên.

Tóm tắt

Làm ngày nào
Mùng một và chiều tối ngày rằm hằng tháng âm lịch
Cúng ai
Thổ Công và các vị thần trong nhà; gia tiên
Nơi cúng
Bàn thờ Thổ Công, Bàn thờ gia tiên
Ai cúng
Gia chủ

Mỗi nhà, mỗi vùng có thể làm khác.

Mâm cúng

Bàn gỗ bày bát hương, lọ hoa cúc vàng, đĩa cam, hai đĩa bánh bao, chén trà, nhiều đĩa món xào và một bát canh.
Mâm cúng ngày mùng một tháng Sáu âm lịch trong một nhà ở Đông Hà, năm 2018.Ảnh: Phương Huy, Wikimedia Commons (CC BY-SA 4.0)
Làm lúc nào
Mùng một (lễ Sóc) và chiều tối ngày rằm (lễ Vọng)
Lễ vậtSố lượngChay, mặnGhi chú
Hương, đèn, nến
HươngPhải có
Hoa
Hoa1 lọ
Trầu cau
Trầu, cauChay
Quả
Quả1 đĩaChay
Trà, rượu, nước
Nước1 cốcChay
Rượu1 hũ
Vàng mã
Tiền vàng
Món mặn
Lễ mặn: rượu, thịt gà luộc, các món mặnMặnKhông bắt buộc; thường là lễ chay

Nghi thức

  1. Bày lễBày lễ, thắp hương
  2. KhấnKhấn thần Thổ Công và các vị thần trước
  3. KhấnKhấn gia tiên sau

Kiêng kỵ

Chưa có nguồn nói về điều kiêng của lễ này.

Phong tục

Theo tục, mùng một là ngày Sóc, ngày rằm là ngày Vọng; vào hai ngày ấy mỗi tháng âm lịch, nhiều gia đình làm lễ cúng gia thần, gia tiên để cầu cho người nhà khoẻ mạnh, bình an.

Hỏi đáp

Cúng rằm hàng tháng vào ngày 14 hay 15, buổi nào?

Nhiều hướng dẫn, trong đó có hướng dẫn của Phật giáo, ghi lễ Vọng cúng vào chiều tối ngày rằm (ngày 15), còn lễ Sóc cúng ngày mùng một.

Mùng 1 cúng chay hay mặn?

Thường là lễ chay: nhiều hướng dẫn, trong đó có hướng dẫn của Phật giáo, ghi lễ Sóc, lễ Vọng thường gồm hương, hoa, trầu cau, quả, tiền vàng; ngoài lễ chay có thể cúng thêm lễ mặn gồm rượu, thịt gà luộc, các món mặn.

Cúng Thổ Công trước hay gia tiên trước?

Thổ Công trước: có hướng dẫn ghi những khi làm lễ cúng gia tiên bao giờ cũng cúng Thổ Công trước, và khi cúng phải khấn đủ các thần linh ghi trong bài vị; bài khấn gia tiên ngày mùng một theo hướng dẫn của Phật giáo cũng mời thần linh (Thành hoàng, Thổ địa, Táo quân) trước rồi mới mời gia tiên.

Cộng đồng và vùng

Đọc thêm về cúng gia tiên mùng một và ngày rằm

Nguồn

  • Văn khấn ngày mồng một và ngày rằm hàng tháng (vankhan.vn)
  • Văn khấn ngày Mồng 1 tại gia (phatgiao.org.vn)
  • Văn khấn Thổ công (vankhan.vn)
  • Văn khấn gia tiên ngày rằm, mùng 1 và các dịp quan trọng (voh.com.vn)

Thuộc bộ dữ liệu mở Loại lễ cúng Việt Nam và Nghi thức cúng Việt Nam, giấy phép CC BY 4.0.

Xem các lễ khácGiỗ chạp, Tết, nhà cửa, làm ăn, vòng đời, lễ làng và lễ các dân tộc.