Tới nội dung

Cúng rằm tháng Chạp

Còn gọi: Rằm tháng 12 âm lịch, Rằm cuối năm

  • Tết Nguyên đán

Văn hoá và tín ngưỡng Ghi chép phong tục.

Văn khấn cúng rằm tháng Chạp2 bài, giữ nguyên chữ, có chỗ điền tên và địa chỉ.

Rằm tháng Chạp là ngày rằm cuối cùng của năm âm lịch. Theo tục, gia đình sửa lễ khấn thần linh trước, gia tiên sau, bằng khuôn bài khấn ngày rằm hằng tháng.

Tóm tắt

Làm ngày nào
Ngày 15 tháng Chạp, có thể cúng từ ngày 14
Năm nay (2026)
Năm sau (2027)
Cúng ai
Thần linh, Thổ công và gia tiên
Nơi cúng
Bàn thờ Thổ Công, Bàn thờ gia tiên
Ai cúng
Người lớn tuổi nhất, trưởng nam hoặc người có uy tín trong nhà

Xem lịch âm

Mỗi nhà, mỗi vùng có thể làm khác.

Mâm cúng

Lễ vật thường gặp

Hương, đèn, nến

  • Lễ chay: hương, hoa, quả, trầu cau, nước sạch, nến hoặc đèn dầu

Món mặn

  • Lễ mặn: gà trống luộc, xôi hoặc bánh chưng, giò chả, nem rán, món xào, canh, rượu
Làm lúc nào
Ngày 15 tháng Chạp; có hướng dẫn ghi có thể cúng từ ngày 14
Lễ vậtChay, mặn
Hương, đèn, nến
Lễ chay: hương, hoa, quả, trầu cau, nước sạch, nến hoặc đèn dầuChay
Món mặn
Lễ mặn: gà trống luộc, xôi hoặc bánh chưng, giò chả, nem rán, món xào, canh, rượuMặn

Nghi thức

  1. Bày lễBày lễ
  2. KhấnKhấn thần linh, Thổ công trước
  3. KhấnKhấn gia tiên sau

Kiêng kỵ

  • Thời gianKhông cúng quá sớm hay quá muộn: không cúng vào ngày khác ngoài ngày 14 và 15; không làm lễ quá khuya
  • Việc làmTheo VOH, trong ngày rằm và cả tháng Chạp dân gian kiêng cãi vã, nhặt tiền rơi, vay mượn, làm đổ vỡ đồ đạc

Phong tục

Rằm tháng Chạp là ngày 15 tháng 12 âm lịch, ngày rằm cuối cùng của năm. Theo VOH, ngày này được coi là lễ cúng tổng kết một năm, tạ ơn thần linh và tưởng nhớ tổ tiên, nên thường làm chu đáo hơn ngày rằm thường; có hướng dẫn xếp nó vào ba lễ lớn cuối năm cùng lễ tiễn Táo quân và lễ tất niên.

Hỏi đáp

Rằm tháng Chạp là ngày mấy?

Rằm tháng Chạp là ngày 15 tháng 12 âm lịch, ngày rằm cuối cùng của năm; năm Bính Ngọ, ngày này rơi vào 22/1/2027.

Cúng rằm tháng Chạp vào ngày nào, lúc nào?

Theo VOH, người Việt thường cúng đúng ngày 15 tháng Chạp; bận thì cúng ngày 14, không cúng quá sớm hay quá muộn; lễ làm ban ngày hoặc chiều tối, trước khi trời tối, không làm quá khuya.

Rằm tháng Chạp cúng gì?

Theo VOH, mâm cúng có thể là cỗ chay, cỗ mặn hay cả hai. Có hướng dẫn kể lễ chay gồm hương, hoa, quả, trầu cau, nước sạch, nến hoặc đèn dầu; lễ mặn có gà luộc, bánh chưng hoặc xôi, giò hoặc chả và vài món mặn khác.

Cúng rằm tháng Chạp khấn ai trước?

Theo VTC News, có hai bài khấn theo sách "Văn khấn cổ truyền Việt Nam": khấn thần linh và Thổ công trước, rồi mới khấn gia tiên.

Cộng đồng và vùng

Nguồn

  • Văn khấn rằm tháng Chạp, mâm cúng và những điều kiêng kỵ (voh.com.vn)
  • Văn khấn Rằm tháng Chạp (hoatieu.vn)
  • Văn khấn cúng rằm tháng Chạp (vtcnews.vn)

Thuộc bộ dữ liệu mở Loại lễ cúng Việt Nam và Nghi thức cúng Việt Nam, giấy phép CC BY 4.0.

Xem các lễ khácGiỗ chạp, Tết, nhà cửa, làm ăn, vòng đời, lễ làng và lễ các dân tộc.