Lễ cắt tiền duyên

Tây Nguyên, Lâm Đồng, Thờ Mẫu, Tứ Phủ

Làm lúc nào

Ngày vía, tiệc của một vị thánh hoặc một ngày tốt trong tháng, khi có nhiều người đăng ký; lễ hầu đồng thường bắt đầu khoảng 13 giờ 30 tới 14 giờ

Đặt lễ ở đâu

Bản điện, đền thờ Mẫu

Ai cúng

Thầy đồng (đôi khi là pháp sư, thầy cúng); người cắt tiền duyên dự lễ

Lễ vật

Trình tự

1. Khách đăng ký trước với thầy đồng; thường thầy chuẩn bị lễ, khách đóng một khoản và tới đúng ngày giờ
2. Phát tấu: tuyên lý do buổi lễ, thỉnh Phật, Đức Thánh Trần, Thánh Mẫu, các vị Công đồng Tứ phủ; dâng tên tuổi người chủ lễ
3. Dâng cơm cúng các Thánh, khao thỉnh sơn trang và các Quan; thầy đồng tuyên sớ
4. Hầu đồng: giá Mẫu hầu tráng mạn, rồi các giá Quan Lớn
5. Tới giá làm lễ cắt duyên: người cắt tiền duyên đội mâm sớ, rồi đội mâm lễ vật và hai hình nhân; thầy đồng dùng thanh long đao hoặc kéo cắt vào tay hai hình nhân
6. Xin đài âm dương; chưa được thì cắt tiếp rồi xin đài lại; được rồi thì hóa hình nhân, giấy sớ
7. Tới giá Ông Hoàng Mười làm lễ se duyên: nối hai sợi chỉ hồng cho đôi đang yêu, hoặc trao tơ hồng và trầu têm cánh phượng cho người chưa có đôi

Chỗ các nguồn nói khác nhau

• Cắt duyên ở giá nào: theo bài nghiên cứu, ở miền Bắc việc này làm tại giá Quan Lớn Tuần Tranh (thường tới giá Quan Đệ Ngũ); từ năm 2004 một số thầy đồng ở Lâm Đồng làm tại giá của vị thánh mà họ cho là hợp căn (ví dụ giá Cô Đôi).

Miền Bắc, Hà Nội, Dân gian

Ai cúng

Thầy làm lễ thay mặt người xin cắt tiền duyên

Trình tự

1. Người xin lễ quỳ lạy theo thầy, có khi suốt cả ngày
2. Đọc theo lời thầy bài khấn dài chừng một trang giấy
3. Theo bài nghiên cứu về Lâm Đồng, ở miền Bắc việc cắt tiền duyên trong buổi hầu đồng làm tại giá Quan Lớn Tuần Tranh

Miền Nam, TP. Hồ Chí Minh, Dân gian

Đặt lễ ở đâu

Bài báo tả một người xem bói làm lễ cho khách ngay tại chỗ, ở khu vực Lăng Ông Bà Chiểu

Ai cúng

Người xem bói làm lễ cho khách

Lễ vật

Trình tự

1. Xem bói trước, rồi làm lễ cúng cắt duyên âm cho khách; theo lời người làm lễ thì chừng 10 phút