Cúng mùng 1 Tết
- Tết Nguyên đán
- 6 bài văn khấn
- Lễ vật và cách cúng
Văn hoá và tín ngưỡng Ghi chép phong tục.
Về lễ này: làm lúc nào, cúng ai
Còn gọi: Cúng Tân niên, Cúng Nguyên đán, Cúng mồng một Tết, Cúng đầu năm
Theo tục, sáng mồng một Tết gia đình bày mâm lễ, khấn thần linh trước rồi khấn mời tổ tiên về hưởng lễ đầu năm. Mâm cỗ khác nhau giữa miền Bắc, miền Trung và miền Nam.
- Làm lúc nào
- Sáng mồng một tháng Giêng
- Cúng ai
- Thần linh, Thổ Công trong nhà và gia tiên; có nhà cúng thêm ngoài trời
Văn khấn Tổ tiên (ngày mồng một Tết)
- Dùng chung cả nước
- Dân gian
- Khấn gia tiên
Điền trước khi vào lễ
Tên và địa chỉ hiện ngay trong lời khấn bên dưới, chỉ lưu trên máy này.
Đang hiện bản dùng chung cả nước.
Điền thêm 1 chỗ khác
Các bài khác của cúng mùng 1 Tết
Bản theo miền, theo truyền thống và theo từng phần của lễ.
- Dân gian, Khấn thần linhVăn khấn Thần linh trong nhà (ngày mồng một Tết)
- Dân gian, Khấn thần linhVăn khấn mồng 1 Tết cúng Thần linh, Thổ Công (bản Báo Hà Tĩnh)
- Dân gian, Khấn gia tiênVăn khấn mồng 1 Tết cúng gia tiên (bản Báo Hà Tĩnh)
- Dân gian, Cúng ngoài trờiVăn khấn mồng 1 Tết ngoài trời
- Phật giáoVăn khấn cúng mùng 1, mùng 2, mùng 3 Tết (không tụng kinh)
Lễ vật và cách cúng
Theo nếp thường gặp mà các nguồn ghi lại. Mỗi nhà, mỗi vùng có thể làm khác.
Dùng chung cả nước, Dân gian
- Làm lúc nào
- Sáng mồng một tháng Giêng, khoảng 7 tới 11 giờ
- Đặt lễ ở đâu
- Bàn thờ thần linh (Thổ Công) và bàn thờ gia tiên; có nhà đặt thêm mâm trước sân
- Ai cúng
- Gia chủ hoặc trưởng nam
Lễ vật
| Lễ vật | Ghi chú |
|---|---|
| Hương, đèn hoặc nến, trà, rượu trắng, mâm ngũ quả | Phải có |
| Mâm cỗ: gà luộc, xôi, bánh chưng, giò chả và các món Tết |
Trình tự
- Bày lễ lên hai bàn thờ
- Thắp hương bàn thờ thần linh, khấn thần linh, Thổ Công trước
- Thắp hương bàn thờ gia tiên, khấn gia tiên
- Hương cháy khoảng hai phần ba thì lễ tạ, hạ lễ
Điều kiêng
- Tránh cãi vã, lớn tiếng
- Không quét nhà, đổ rác
- Tránh làm đổ vỡ
Miền Bắc, Dân gian
Lễ vật
| Lễ vật |
|---|
| Bánh chưng, xôi gấc, gà luộc, nem rán, thịt đông, dưa hành, giò chả, canh măng hoặc canh bóng |
| Mâm ngũ quả theo lối của miền |
Miền Trung, Dân gian
Lễ vật
| Lễ vật |
|---|
| Heo quay, gà quay, nem lụi, thịt ngâm mắm, gỏi gà xé phay, thịt nạc rim |
| Mâm ngũ quả theo lối của miền |
Miền Nam, Dân gian
Lễ vật
| Lễ vật |
|---|
| Thịt kho hột vịt, canh khổ qua nhồi thịt, lạp xưởng, kiệu chua ngọt, gỏi gà xé phay, bánh tét |
| Mâm ngũ quả theo lối của miền |
Dùng chung cả nước, Phật giáo
Trình tự
- Cắm hương, quỳ, chắp tay, chủ sám bạch
- Đọc văn khấn; có thể phát tâm công đức
- Tụng chân ngôn biến thực, biến thủy, phổ cúng dường
- Hồi hướng
- Hạ lễ
Lời văn giữ nguyên chữ theo bản đã đăng ở nguồn. Chỗ in nghiêng có gạch chấm là chỗ anh chị điền.
Nguồn
- Lễ Tết Nguyên đán (Lễ đầu năm mới) (vankhan.vn)
- Văn khấn mồng 1 Tết Bính Ngọ 2026 theo Văn khấn cổ truyền Việt Nam (baohatinh.vn)
- Bài cúng mùng 1 (docungtamlinh.com.vn)