Lễ tảo mộ và cúng gia tiên dịp Ramưwan của người Chăm Bà Ni

Văn hoá và tín ngưỡng Ghi chép phong tục.

Về lễ này: làm lúc nào, cúng ai

Còn gọi: Tết Ramưwan, Tảo mộ Chăm Bà Ni, Ramuwan

Theo tục của người Chăm Bà Ni, các tộc họ ra nghĩa trang (Ghur) tảo mộ để mời ông bà về ăn Tết, rồi cúng mâm mặn, mâm ngọt tại nhà; sau đó các chức sắc vào thánh đường giữ tháng tịnh chay.

Làm lúc nào
Ba ngày trước tháng Ramưwan (tháng 9 lịch Hồi giáo của người Chăm Bà Ni)
Cúng ai
Ông bà tổ tiên của tộc họ

Lễ vật và cách cúng

Theo nếp thường gặp mà các nguồn ghi lại. Mỗi nhà, mỗi vùng có thể làm khác.

Nam Trung Bộ, Người Người Chăm, Ninh Thuận, Lễ của người Chăm Bà Ni (Chăm Awal), Khấn tại mộ

Làm lúc nào
Ba ngày trước tháng Ramưwan (một nguồn ghi ngày 29, 30 tháng 8 và mùng 1 tháng 9 lịch Hồi giáo): ngày đầu tảo mộ ở nghĩa trang xa làng, các ngày sau ở chỗ gần hơn
Đặt lễ ở đâu
Các Ghur (nghĩa trang) của dòng họ; mộ đắp cát, đánh dấu bằng hai hòn đá
Ai cúng
Cả tộc họ mặc trang phục truyền thống; thầy Char (Po Acar) chủ lễ, các vị phụ tế

Lễ vật

Lễ vậtGhi chú
Trầu cau têm sẵnPhải có
Thuốc lá
Nước uống
Nước thánh
Bánhbáo Nhân Dân ghi có bánh
Trầm hương, hộp đồng đựng trầu cauchức sắc mang theo

Trình tự

  1. Sáng sớm cả tộc họ ra nghĩa trang, bày đồ cúng, ngồi thành vòng quanh mộ theo từng dòng tộc
  2. Thầy Char cầu kinh; các vị phụ tế vẩy nước thánh lên từng viên đá mộ
  3. Đọc kinh, cúng mời ông bà về nhà ăn Tết

Nam Trung Bộ, Người Người Chăm, Ninh Thuận, Lễ của người Chăm Bà Ni (Chăm Awal), Khấn gia tiên

Làm lúc nào
Sau lễ tảo mộ; bàn thờ tại nhà chỉ lập hai ngày
Đặt lễ ở đâu
Tại nhà
Ai cúng
Con cháu sum họp; thầy Char tụng kinh

Lễ vật

Lễ vậtSố lượngGhi chú
Mâm mặn1Phải có
Mâm ngọt1Phải có
Bánh tét, bánh ítlàm trước Tết

Trình tự

  1. Bày mâm cúng, mời ông bà tổ tiên về chung vui
  2. Thầy Char tụng kinh và cúng cho từng người trong gia đình, mỗi người khoảng 10 phút
  3. Ăn uống, đón khách tới chúc Tết
  4. Sau hai ngày, rước ông bà tổ tiên vào chùa (thánh đường) cho tới hết mùa Ramưwan
  5. Chiều tối mùng 1 tháng 9 lịch Hồi giáo, các chức sắc vào thánh đường bắt đầu tháng tịnh chay

Nguồn

  • Độc đáo Lễ hội Ramưwan của đồng bào Chăm Ninh Thuận (nhandan.vn)
  • Cảm động tục tảo mộ ngày cuối năm và Tết Ramưwan của người Chăm Bàni (baophapluat.vn)
  • Rộn ràng lễ hội Ramưwan ở Ninh Thuận (Báo Pháp Luật TP.HCM, tuoitre.vn/plo)
  • Ramưwan, tháng chay tịnh của người Chăm Awal (Báo Pháp Luật TP.HCM, tuoitre.vn/plo)
  • Đặc sắc lễ tảo mộ của đồng bào Chăm Bà Ni (baovanhoa.vn)
  • Ramưwan: Lời mời đầu Xuân hướng về cội nguồn xứ Chăm (baovanhoa.vn)
Xem thêm văn cúng khácGiỗ chạp, Tết, nhà cửa, làm ăn, vòng đời và các lễ theo vùng.