Lễ cầu thi cử, công danh

Văn hoá và tín ngưỡng Ghi chép phong tục.

Về lễ này: làm lúc nào, cúng ai

Còn gọi: Cầu thi cử đỗ đạt, Văn khấn đi thi, Lễ sĩ tử dâng hương, Cáo miếu khi được sắc, bằng

Theo tục, trước kỳ thi thí sinh hoặc cha mẹ thắp hương xin gia tiên phù hộ, có người đến văn miếu, đền thờ dâng hương cầu học hành tấn tới. Các bài báo tìm được đều tả tục ở Văn Miếu - Quốc Tử Giám và đền Ngọc Sơn tại Hà Nội.

Làm lúc nào
Trước ngày thi hoặc sáng ngày thi; đầu năm với tục xin chữ
Cúng ai
Gia thần, gia tiên tại nhà; Đức Khổng Tử, Văn Xương Đế Quân, các bậc thánh hiền và khoa bảng ở văn miếu, đền

Văn khấn xin tổ tiên phù hộ trước khi đi thi

  • Dùng chung cả nước
  • Dân gian
  • Cúng trong nhà

Điền trước khi vào lễ

Tên và địa chỉ hiện ngay trong lời khấn bên dưới, chỉ lưu trên máy này.

Lựa chọn phong tục của anh chị

Đang hiện bản dùng chung cả nước.

Điền thêm 3 chỗ khác

Các bài khác của lễ cầu thi cử, công danh

Bản theo miền, theo truyền thống và theo từng phần của lễ.

Lễ vật và cách cúng

Theo nếp thường gặp mà các nguồn ghi lại. Mỗi nhà, mỗi vùng có thể làm khác.

Dùng chung cả nước, Dân gian

Làm lúc nào
Trước ngày thi hoặc sáng ngày thi
Đặt lễ ở đâu
Bàn thờ gia tiên
Ai cúng
Thí sinh hoặc cha mẹ, ông bà khấn thay

Lễ vật

Lễ vậtGhi chú
Hương, hoa, trà, quả, quả cau lá trầuTuỳ nhà. hoatieu.vn: có thì sắm, không có cũng không sao
Lễ mặn hoặc lễ ngọtTuỳ nhà. tùy nhà

Trình tự

  1. Thắp hương bàn thờ gia tiên trước, khấn xong mới thắp ở các ban khác
  2. Đọc văn khấn, nêu tên tuổi thí sinh, kỳ thi, nơi thi
  3. Vái ba vái rồi cắm hương

Đồng bằng Bắc Bộ, Văn Miếu - Quốc Tử Giám, đền Ngọc Sơn, Hà Nội, Dân gian

Làm lúc nào
Trước và trong mùa thi; đầu năm có tục xin chữ
Đặt lễ ở đâu
Ban thờ Đức Khổng Tử và Tư nghiệp Chu Văn An ở Văn Miếu; đền Ngọc Sơn
Ai cúng
Học sinh, sinh viên và phụ huynh

Lễ vật

Lễ vậtGhi chú
Bánh đậu xanh, trầu cau, tiền vàngtheo hoatieu.vn
Một cái bút, một quyển vở, một bóng đèn điện gói giấy đỏtheo hoatieu.vn: lễ xong mang bút, vở đi thi, bóng đèn lắp vào đèn bàn học

Trình tự

  1. Dâng hương, đọc văn khấn trước ban thờ
  2. Xem bia Tiến sĩ, xin chữ
  3. Lễ tạ, hóa vàng; mang bút, vở về dùng

Chỗ các nguồn nói khác nhau

  • Nên lễ ở đâu: hoatieu.vn ghi đền Ngọc Sơn hợp với sĩ tử trước kỳ thi, còn Văn Miếu hợp với người đã đỗ đến lễ; vietnamnet.vn và báo Pháp luật Việt Nam tả học sinh đến Văn Miếu dâng hương ngay trước kỳ thi

Lời văn giữ nguyên chữ theo bản đã đăng ở nguồn. Chỗ in nghiêng có gạch chấm là chỗ anh chị điền.

Nguồn

  • Bài văn khấn đi thi đỗ đạt, may mắn cho sĩ tử (voh.com.vn)
  • Bài khấn thi cử đỗ đạt (hoatieu.vn)
  • Văn khấn cầu thi cử, đỗ đạt tại Văn Miếu - Quốc Tử Giám (vietnamnet.vn)
  • Về trường đại học đầu tiên của Việt Nam cầu may trước kỳ thi tốt nghiệp THPT (baophapluat.vn)
Xem thêm văn cúng khácGiỗ chạp, Tết, nhà cửa, làm ăn, vòng đời và các lễ theo vùng.