Lễ cầu thi cử, công danh
Còn gọi: Cầu thi cử đỗ đạt, Văn khấn đi thi, Lễ sĩ tử dâng hương, Cáo miếu khi được sắc, bằng
- Vòng đời
Văn hoá và tín ngưỡng Ghi chép phong tục.
Theo tục, trước kỳ thi thí sinh hoặc cha mẹ thắp hương xin gia tiên phù hộ, có người đến văn miếu, đền thờ dâng hương cầu học hành tấn tới. Các bài báo tìm được đều tả tục ở Văn Miếu - Quốc Tử Giám và đền Ngọc Sơn tại Hà Nội.
Tóm tắt
- Làm ngày nào
- Trước ngày thi hoặc sáng ngày thi; đầu năm với tục xin chữ
- Cúng ai
- Gia thần, gia tiên tại nhà; Đức Khổng Tử, Văn Xương Đế Quân, các bậc thánh hiền và khoa bảng ở văn miếu, đền
Mỗi nhà, mỗi vùng có thể làm khác.
Mâm cúng
Vùng:
Cả nước
- Làm lúc nào
- Trước ngày thi hoặc sáng ngày thi
- Đặt lễ ở đâu
- Bàn thờ gia tiên
- Ai cúng
- Thí sinh hoặc cha mẹ, ông bà khấn thay
| Lễ vật | Chay, mặn | Ghi chú |
|---|---|---|
| Hương, đèn, nến | ||
| Hương, hoa, trà, quả, quả cau lá trầu | Chay | Tuỳ nhà. Có hướng dẫn ghi: có thì sắm, không có cũng không sao |
| Món mặn | ||
| Lễ mặn hoặc lễ ngọt | Mặn | Tùy nhà |
Miền Bắc
Đồng bằng Bắc Bộ, Văn Miếu - Quốc Tử Giám, đền Ngọc Sơn, Hà Nội, Dân gian
- Làm lúc nào
- Trước và trong mùa thi; đầu năm có tục xin chữ
- Đặt lễ ở đâu
- Ban thờ Đức Khổng Tử và Tư nghiệp Chu Văn An ở Văn Miếu; đền Ngọc Sơn
- Ai cúng
- Học sinh, sinh viên và phụ huynh
| Lễ vật | Chay, mặn | Ghi chú |
|---|---|---|
| Xôi, bánh | ||
| Bánh đậu xanh, trầu cau, tiền vàng | Chay | Theo một số hướng dẫn |
| Đồ vật | ||
| Một cái bút, một quyển vở, một bóng đèn điện gói giấy đỏ | Theo một số hướng dẫn: lễ xong mang bút, vở đi thi, bóng đèn lắp vào đèn bàn học | |
Nghi thức
Dùng chung cả nước, Dân gian
- Thắp hương bàn thờ gia tiên trước, khấn xong mới thắp ở các ban khác
- Đọc văn khấn, nêu tên tuổi thí sinh, kỳ thi, nơi thi
- Vái ba vái rồi cắm hương
Đồng bằng Bắc Bộ, Văn Miếu - Quốc Tử Giám, đền Ngọc Sơn, Hà Nội, Dân gian
- Dâng hương, đọc văn khấn trước ban thờ
- Xem bia Tiến sĩ, xin chữ
- Lễ tạ, hóa vàng; mang bút, vở về dùng
Chỗ các nguồn nói khác nhau
- Nên lễ ở đâu: có hướng dẫn ghi đền Ngọc Sơn hợp với sĩ tử trước kỳ thi, còn Văn Miếu hợp với người đã đỗ đến lễ; VietNamNet và báo Pháp luật Việt Nam tả học sinh đến Văn Miếu dâng hương ngay trước kỳ thi
Cộng đồng và vùng
Nguồn
- Bài văn khấn đi thi đỗ đạt, may mắn cho sĩ tử (voh.com.vn)
- Bài khấn thi cử đỗ đạt (hoatieu.vn)
- Văn khấn cầu thi cử, đỗ đạt tại Văn Miếu - Quốc Tử Giám (vietnamnet.vn)
- Về trường đại học đầu tiên của Việt Nam cầu may trước kỳ thi tốt nghiệp THPT (baophapluat.vn)
Thuộc bộ dữ liệu mở Loại lễ cúng Việt Nam và Nghi thức cúng Việt Nam, giấy phép CC BY 4.0.
Xem các lễ khácGiỗ chạp, Tết, nhà cửa, làm ăn, vòng đời, lễ làng và lễ các dân tộc.Mở