Lễ cúng sửa nhà, sửa bếp
Còn gọi: Cúng động thổ sửa nhà, Cúng chuyển bếp, Cúng nhóm bếp mới, Lễ tạ sau khi sửa nhà, Phá dỡ nhà cũ
- Nhà cửa, đất đai
Văn hoá và tín ngưỡng Ghi chép phong tục.
Theo tục, trước khi phá dỡ, cơi nới, sửa mái hay dời bếp, gia chủ bày lễ xin phép thần linh cai quản khu đất; người có tuổi bị coi là phạm thì nhờ người khác đứng lễ. Sửa xong thì làm lễ tạ.
Tóm tắt
- Làm ngày nào
- Trước khi sửa chữa lớn nhà ở, sửa hay dời bếp; sửa xong có lễ tạ
- Cúng ai
- Hoàng thiên Hậu thổ, quan Đương niên, Thành hoàng, Thổ địa, Táo quân, Long mạch; tiền chủ, hậu chủ
- Ai cúng
- Gia chủ, hoặc người cho mượn tuổi khi tuổi gia chủ phạm Kim Lâu, Hoang Ốc, Tam Tai
Mỗi nhà, mỗi vùng có thể làm khác.
Mâm cúng
Dân gian
- Làm lúc nào
- Trước khi sửa chữa lớn (phá tường, nâng nền, cơi nới, sửa mái, sửa bếp, dời bàn thờ); sửa nhỏ thì không cần làm lễ (theo một số hướng dẫn)
| Lễ vật | Số lượng | Chay, mặn | Ghi chú |
|---|---|---|---|
| Món mặn | |||
| Bộ tam sinh: gà luộc nguyên con, trứng gà luộc, thịt lợn luộc | Mặn | ||
| Xôi, bánh | |||
| Xôi đỗ, xôi gấc hoặc bánh chưng | Mặn | ||
| Oản đỏ | 5 cái | Chay | |
| Quả | |||
| Mâm ngũ quả | Chay | Số quả lẻ, chuộng quả màu đỏ, vàng | |
| Trà, rượu, nước | |||
| Nước | 1 bát | Chay | |
| Rượu | 1 chai | ||
| Thuốc lá | 1 bao | ||
| Chè | 1 hộp hoặc túi | Chay | |
| Gạo, muối | |||
| Muối | 1 đĩa | Chay | |
| Gạo | 1 bát | Chay | |
| Đĩa muối riêng | 1 đĩa | Chay | Rải quanh đất sau khi làm lễ |
| Vàng mã | |||
| Vàng tiền | 5 lễ | ||
| Trầu cau | |||
| Trầu, cau | 5 lá trầu, 5 quả cau hoặc 3 miếng trầu têm sẵn | Chay | |
| Hoa | |||
| Hoa hồng đỏ | 9 bông | ||
Dân gian, Lễ tạ, hoá vàng
- Làm lúc nào
- Sau khi sửa xong công trình
| Lễ vật |
|---|
| Khác |
| Mâm lễ như lễ cúng trước khi sửa nhà |
Nghi thức
Dùng chung cả nước, Dân gian
- Bày lễ trên bàn cao
- Thắp nhang, vái bốn phương tám hướng, quay vào mâm lễ đọc văn khấn
- Chờ hương tàn, hóa vàng, rải muối gạo
- Người đứng lễ tự tay tháo dỡ hay động thổ trước, rồi thợ mới làm
- Giữ lại muối, gạo, nước của lễ để dùng khi nhập trạch
- Sửa bếp, dời bếp: bày lễ gần bếp mới, khấn Táo quân, hương cháy chừng hai phần ba thì nhóm bếp (theo một số hướng dẫn)
- Xong công trình thì làm lễ tạ
Dùng chung cả nước, Dân gian, Lễ tạ, hoá vàng
- Bày lễ, thắp hương
- Đọc văn khấn cảm tạ thần linh, tổ tiên
Kiêng kỵ
- Không ăn trước, nếm thử hay bớt đồ cúng
- Không mặc cả khi mua lễ
- Khi mượn tuổi, gia chủ lánh mặt cho tới khi lễ xong
Chỗ các nguồn nói khác nhau
- Nơi đặt mâm lễ: VOH ghi đặt ở vị trí trung tâm ngôi nhà hoặc sân rộng; có hướng dẫn ghi đặt ngoài trời, tại khu vực sẽ thi công, không đặt trong nhà. Một hướng dẫn khác ghi khi khấn và lúc động thổ gia chủ mượn tuổi phải lánh xa nơi làm nhà từ 50 m.
Cộng đồng và vùng
Nguồn
- Mâm cúng, văn khấn sửa nhà (voh.com.vn)
- Bài văn khấn cúng sửa nhà, cách chuẩn bị mâm lễ (docungtamlinh.com.vn)
- Văn khấn khi chuyển nhà hoặc sửa chữa lớn (vankhan.vn)
- Lễ cúng chuyển bếp mới (docungtamlinh.com.vn)
Thuộc bộ dữ liệu mở Loại lễ cúng Việt Nam và Nghi thức cúng Việt Nam, giấy phép CC BY 4.0.
Xem các lễ khácGiỗ chạp, Tết, nhà cửa, làm ăn, vòng đời, lễ làng và lễ các dân tộc.Mở