Lá số Tử Vi được lập từ ngày giờ sinh qua những bước tính nào?

Lá số Tử Vi là một chuỗi phép đếm trên mười hai cung, đi từ ngày âm, tháng âm, giờ sinh và can chi năm. Mọi bước đều tất định: cùng đầu vào thì ra cùng lá số, và ai cũng đếm lại được bằng tay. Chỗ có thể bàn là quy tắc của phái chứ không phải phép đếm, và em ghi rõ đã chọn quy tắc nào.
Tử Vi là quy tắc của các phái, chưa được khoa học kiểm chứng. "Cơ sở khoa học" ở đây là cách làm kiểm lại được, không phải lời đoán đúng.
Lá số bắt đầu từ dữ kiện nào?
Ví dụ xuyên suốt bài: nam, sinh 19/9/1990, giờ Tuất.
- Ngày âm: mùng 1 tháng 8 năm Canh Ngọ, tính ở giờ Việt Nam (xem bài âm lịch và 24 tiết khí).
- Giờ Tuất mang chỉ số 10 khi Tý là 0.
- Năm Canh là can dương, người là nam: Dương Nam.
An cung Mệnh, cung Thân thế nào?
Đếm trên địa bàn mười hai cung, cung Dần là tháng Giêng.
- Từ Dần đếm thuận tới tháng sinh: tháng 8 rơi vào Dậu.
- Coi Dậu là giờ Tý, đếm nghịch tới giờ sinh: giờ Tuất rơi vào Hợi, đó là cung Mệnh.
- Cũng từ Dậu, đếm thuận tới giờ sinh: giờ Tuất rơi vào Mùi, đó là cung Thân.
Mười một cung còn lại an nghịch từ Mệnh: Huynh Đệ ở Tuất, Phu Thê ở Dậu, Tử Tức ở Thân, Tài Bạch ở Mùi, và cứ thế.
Cục là gì và tính ra sao?
Cục là hành nạp âm của can chi cung Mệnh, đổi thành một con số.
- Can của các cung theo phép Ngũ Hổ Độn: năm Canh thì cung Dần mang can Mậu, đếm tiếp tới Hợi là Đinh Hợi.
- Đinh Hợi có nạp âm Ốc Thượng Thổ, hành Thổ, nên là Thổ Ngũ Cục, số 5.
- Bảng đổi: Thủy 2, Mộc 3, Kim 4, Thổ 5, Hỏa 6.
Sao Tử Vi đứng ở cung nào?
Vị trí Tử Vi do số cục và ngày sinh âm quyết định.
- Tìm số q nhỏ nhất để q × cục không nhỏ hơn ngày sinh.
- Từ Dần đếm thuận q − 1 cung.
- Lấy d = q × cục − ngày sinh: d chẵn thì tiến thêm d cung, d lẻ thì lùi d cung.
Ví dụ: cục 5, ngày 1, nên q = 1, đứng ở Dần; d = 4 là số chẵn, tiến 4 cung tới Ngọ.
Thiên Phủ đối xứng với Tử Vi qua trục Dần Thân: vị trí Thiên Phủ = (4 − vị trí Tử Vi) mod 12, với Tý là 0. Tử Vi ở Ngọ (6) thì Thiên Phủ ở 10, tức Tuất. Mười hai chính tinh còn lại đứng cách Tử Vi hay Thiên Phủ một số cung cố định.

Tứ Hóa, Tuần, Triệt theo gì?
- Tứ Hóa theo can năm sinh. Năm Canh, lá số của em dùng Thái Dương hóa Lộc, Vũ Khúc hóa Quyền, Thiên Đồng hóa Khoa, Thái Âm hóa Kỵ. Đây là chỗ các phái khác nhau, xem bảng dưới.
- Tuần theo tuần giáp của năm. Canh Ngọ thuộc tuần Giáp Tý (Giáp Tý tới Quý Dậu); hai chi tuần ấy không đi tới là Tuất, Hợi, nên Tuần ở Tuất và Hợi.
- Triệt theo can năm. Năm Ất hay Canh, Triệt ở Ngọ và Mùi.
Đại vận đi thế nào?
Đại vận đầu khởi ở cung Mệnh, từ tuổi bằng số cục, mỗi vận mười năm. Dương Nam, Âm Nữ đi thuận; Âm Nam, Dương Nữ đi nghịch. Người trong ví dụ là Thổ Ngũ Cục, Dương Nam:
- 5 tới 14 tuổi: Hợi (Mệnh)
- 15 tới 24 tuổi: Tý (Phụ Mẫu)
- 25 tới 34 tuổi: Sửu (Phúc Đức)
Các phái khác nhau ở đâu, Nhật Nguyệt chọn gì?
| Chỗ khác | Nhật Nguyệt chọn | Sách khác ghi |
|---|---|---|
| Tứ Hóa can Canh | Thiên Đồng hóa Khoa, Thái Âm hóa Kỵ, theo Huyền Vi, Thiên Lương, Việt Viêm Tử | Tử Vi Đẩu Số Tân Biên và Tử Vi Đẩu Số Toàn Thư: Thái Âm hóa Khoa, Thiên Đồng hóa Kỵ; Vương Đình Chi: Thiên Phủ hóa Khoa, Thiên Đồng hóa Kỵ |
| Sinh tháng nhuận | an như tháng thường cùng số | Toàn Thư: như tháng sau; Đẩu Số Tinh Thành: mùng 1 tới 15 như tháng cùng số, từ 16 như tháng sau |
| Sinh từ 23 giờ tới nửa đêm | giữ đúng ngày đã nhập | Bát Tự của Nhật Nguyệt đổi ngày từ 23 giờ, nên hai tiện ích có thể ra hai ngày |
| Thiên Khôi, Thiên Việt của can Canh | Khôi ở Ngọ, Việt ở Dần, như Tân Biên | Toàn Thư, Đẩu Số Tinh Thành: Sửu và Mùi |
| Chiều vòng Tràng Sinh | thuận với Dương Nam, Âm Nữ; nghịch với Âm Nam, Dương Nữ, như Tân Biên | Toàn Thư: nam thuận, nữ nghịch |
| Cung khởi đại hạn | cung Mệnh, lối thứ nhất của Tân Biên | Toàn Thư: cung kề Mệnh theo chiều đi |
| Sao phụ | chưa an Hỏa Tinh, Linh Tinh, Hồng Loan, Thiên Hình | lá số trong sách thường có |
Ở ví dụ trên, theo Tân Biên thì Thái Âm ở cung Mệnh hóa Khoa chứ không hóa Kỵ: cùng một ngày giờ sinh, sao chính của Mệnh mang hai sao hóa khác nhau tùy sách. Vì thế mỗi kết quả trên Nhật Nguyệt ghi rõ quy tắc đã dùng, thay vì lặng lẽ chọn một bên.
Lá số được kiểm thế nào?
- Bộ ca kiểm Tử Vi có 777 lá số. Bản TypeScript và bản Python phải khớp từng trường với lõi tính gốc: cục, Mệnh, Thân, mọi sao, sáng tối, Tứ Hóa, Tuần Triệt, đại vận, hạn năm và sao lưu năm 2026, cách cục.
- Phép an Tử Vi theo cục và ngày có test riêng, và cả thư viện chạy lại ra đúng từng byte.
Lập lá số trong mã của anh chị: bài lập lá số Tử Vi bằng JavaScript; thống kê trên nhiều lá số: bài phân tích dữ liệu lá số bằng Python. Bài kế tiếp của chuỗi nói về cách cục theo Tử Vi Đẩu Số Toàn Thư. Mã ở trang Mã và dữ liệu mở.
Dùng lại số liệu trong bài, anh chị ghi nguồn: Dữ liệu: Nhật Nguyệt (nhatnguyet.org).





