
TL;DR: Sách Bát trạch minh kính nêu hai việc khi nhà phạm phương xấu: sửa sang phương tốt để chế phục phương xấu (Sinh Khí chế Ngũ Quỷ, Thiên Y chế Tuyệt Mệnh, Diên Niên chế Lục Sát), và dời chỗ theo thứ tự cửa cái, phòng, giường, bếp. Sách không nêu cặp chế cho Họa Hại và không nói sửa sang cụ thể là làm gì. Đây là quy tắc của sách thuật số về hướng nhà hợp tuổi, chưa được nghiên cứu kiểm chứng.
Bát trạch minh kính nêu hai việc gì khi nhà phạm phương xấu?
Sách Bát trạch minh kính (Nhược Quán đạo nhân biên, đề Dương Quân Tùng) xét hướng nhà theo năm sinh, rồi nêu hai việc khi nhà phạm phương xấu: chế phục và dời chỗ. Chế phục là sửa sang phương tốt để át phương xấu. Dời chỗ là đổi cửa, chọn phòng, dời giường, dời bếp sang phương tốt.
Đây là quy tắc của sách thuật số, chưa được nghiên cứu kiểm chứng. Cách tìm cung phi (quẻ mệnh theo năm sinh) và tám du niên (tám phương tốt xấu theo cung phi) có ở bài tám du niên và bài Đông tứ trạch, Tây tứ trạch.
Câu ca cửu tinh chế phục nói gì?
Sách chép câu ca: "生气贪狼降五鬼,天医巨门欺绝命,延年武曲制六煞,九星制服自安然"[1]. Bản dịch của Gia Linh (2009) diễn thành: Sinh Khí hàng Ngũ Quỷ, Thiên Y khinh Tuyệt Mệnh, Diên Niên chèn Lục Sát, chế phục như đã định[2].
Câu ca chỉ nêu ba cặp: Sinh Khí chế Ngũ Quỷ, Thiên Y chế Tuyệt Mệnh, Diên Niên chế Lục Sát. Câu ấy không nêu cặp chế cho Họa Hại. Gia Linh gọi ba dạng này là "chính áp", chủ về bình an vô sự[2]; đó là lời người dịch, không phải lời văn ngôn của sách.
Mỗi cung phi chế phục ở phương nào?
Bảng dưới ghép ba cặp của câu ca cho từng cung phi (quẻ mệnh). Phương của từng du niên cùng dữ liệu với tiện ích Xem hướng nhà đất. Người có cung phi 5 thì nam xem hàng Khôn, nữ xem hàng Cấn.
| Cung phi | Nhóm mệnh | Ngũ Quỷ ở | chế bằng Sinh Khí ở | Tuyệt Mệnh ở | chế bằng Thiên Y ở | Lục Sát ở | chế bằng Diên Niên ở |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Khảm (1) | Đông Tứ Mệnh | Đông Bắc | Đông Nam | Tây Nam | Đông | Tây Bắc | Nam |
| Khôn (2) | Tây Tứ Mệnh | Đông Nam | Đông Bắc | Bắc | Tây | Nam | Tây Bắc |
| Chấn (3) | Đông Tứ Mệnh | Tây Bắc | Nam | Tây | Bắc | Đông Bắc | Đông Nam |
| Tốn (4) | Đông Tứ Mệnh | Tây Nam | Bắc | Đông Bắc | Nam | Tây | Đông |
| Càn (6) | Tây Tứ Mệnh | Đông | Tây | Nam | Đông Bắc | Bắc | Tây Nam |
| Đoài (7) | Tây Tứ Mệnh | Nam | Tây Bắc | Đông | Tây Nam | Đông Nam | Đông Bắc |
| Cấn (8) | Tây Tứ Mệnh | Bắc | Tây Nam | Đông Nam | Tây Bắc | Đông | Tây |
| Ly (9) | Đông Tứ Mệnh | Tây | Đông | Tây Bắc | Đông Nam | Tây Nam | Bắc |
Sửa sang phương tốt cụ thể là làm gì?
Sách viết: "如犯五鬼方宜修生气,则消祸矣"[1], nghĩa là phạm phương Ngũ Quỷ thì nên sửa sang phương Sinh Khí. Bản dịch Gia Linh diễn: nếu có vị trí nào phạm phải phương Ngũ Quỷ, cần tu tạo hướng Sinh Khí thì tai vạ sẽ được tiêu trừ[2].
Sách không nói sửa sang cụ thể là làm gì: không có vật phẩm, màu sắc, cây cảnh, cũng không nói quy mô lớn nhỏ. Phần "Giải thích" trong bản dịch Gia Linh thêm rằng tu tạo hướng sinh sẽ tiêu giảm hung khí[2]; đó là lời người dịch, không phải lời sách.
Thứ tự dời chỗ theo Bát trạch minh kính như thế nào?
Sách ghi thứ tự: "如东西之宅难改当于大门改之如大门难改当权其方之吉以住之,如房不可易当移其床以就其吉"[1]. Nghĩa là:
- Nhà khó đổi thì đổi cửa cái.
- Cửa khó đổi thì chọn phương tốt mà ở.
- Phòng khó đổi thì dời giường cho hợp phương tốt.
Sách kết đoạn ấy: làm vậy thì dù nhà nghèo không có sức đổi lớn cũng có thể cầu phúc[1]. Lời tựa của sách còn nói trong một phòng cũng có hai mươi bốn phương: "一室之内亦有二十四方向,按其位置,改灶移床"[1], tức là dời bếp, dời giường theo các phương ấy.
Các sách khác nói khác nhau ở đâu?
Bát trạch minh kính: xét cả năm sinh lẫn hướng ngồi của nhà
Sách lấy niên mệnh (quẻ mệnh theo năm sinh) để định bốn phương tốt, bốn phương xấu[1]. Sách cũng gọi tọa sơn (hướng ngồi của nhà) là cung phúc đức: "宅之坐山为福德宫"; người mệnh Đông tứ ở nhà Đông tứ, người mệnh Tây tứ ở nhà Tây tứ thì gọi là được phúc nguyên[1].
Dương trạch tam yếu: lấy cửa cái làm gốc
Sách Dương trạch tam yếu của Triệu Cửu Phong lấy cửa cái làm gốc để tính du niên cho các chỗ khác trong nhà, và coi sao Phục Vị "cát hung không định"[3]. Theo lối ấy, dời cửa là đổi cả bàn du niên của nhà, khác lối lấy năm sinh làm gốc của Bát trạch minh kính. Sách coi cửa, phòng chủ, bếp là ba chỗ cốt yếu, và đòi ba chỗ ấy tương sinh với nhau[3].
Thiên nguyên ngũ ca: xét vận nhà theo thời gian
Thiên nguyên ngũ ca của Tưởng Đại Hồng có câu "天医福德莫安排"[4], tức là đừng bày Thiên Y, Phúc Đức ra mà tính. Lời giải đi kèm bản ca (người giải không rõ tên) gọi lối du niên là "phép của thuật sĩ giang hồ"[4]. Lối này xét nhà theo vận khí từng thời kỳ (Huyền Không), không dùng bảng du niên.
Vật phẩm bán sẵn
Gương bát quái, hồ lô, chuông gió bán sẵn ngày nay không có trong các câu sách đã dẫn ở trên.
Bảng đối chiếu việc dời hay sửa
| Việc dời hay sửa | Sách nào ghi | Ý của câu gốc |
|---|---|---|
| Đổi cửa cái | Bát trạch minh kính | Nhà khó đổi thì đổi cửa cái trước[1] |
| Chọn phòng ở phương tốt | Bát trạch minh kính | Cửa khó đổi thì chọn phương tốt mà ở[1] |
| Dời giường | Bát trạch minh kính | Phòng khó đổi thì dời giường cho hợp phương tốt[1] |
| Dời bếp | Bát trạch minh kính | Trong một phòng có hai mươi bốn phương, dời bếp dời giường theo đó[1] |
| Sửa sang phương tốt | Bát trạch minh kính | Phạm Ngũ Quỷ thì sửa sang phương Sinh Khí[1] |
| Lấy cửa cái làm gốc tính du niên | Dương trạch tam yếu | Cửa là đường đi, phòng chủ là chỗ ở, bếp là chỗ nấu ăn; ba chỗ phải tương sinh[3] |
| Gạt lối du niên | Thiên nguyên ngũ ca | Đừng bày Thiên Y, Phúc Đức ra mà tính[4] |
Đọc lời ứng nghiệm của sách thế nào?
Sách cổ kể nhiều chuyện ứng nghiệm: thêm quan lộc, nhiều tiền của, hay gặp tai họa. Những lời ấy là lời của sách, không phải lời báo trước cho người đọc hôm nay. Bát trạch minh kính chỉ là một trong nhiều cách xem nhà mà các sách trên đã cho thấy.
