Cúng giỗ thường

Văn hoá và tín ngưỡng Ghi chép phong tục.

Về lễ này: làm lúc nào, cúng ai

Còn gọi: Cát kỵ, Chính kỵ, Húy nhật, Đám giỗ, Kỵ nhật, Văn khấn ngày giỗ thường, Giỗ chồng, Văn khấn ngoài mộ ngày giỗ

Theo tục, giỗ thường là ngày giỗ hằng năm của người đã khuất kể từ năm thứ ba, sau giỗ đầu và giỗ hết. Trong dân gian, con cháu sửa lễ, khấn thần linh trong nhà rồi khấn mời người được giỗ cùng gia tiên về hưởng; nhiều nơi có lễ cáo hôm trước gọi là tiên thường.

Làm lúc nào
Ngày mất tính theo âm lịch, từ năm thứ ba trở đi; theo tục có lễ tiên thường vào hôm trước
Cúng ai
Người đã khuất được làm giỗ; gia tiên nội ngoại; thần linh trong nhà (Thổ Công, Táo quân) được khấn trước

Văn khấn Gia tiên ngày chính giỗ (Cát Kỵ)

  • Dùng chung cả nước
  • Dân gian
  • Khấn gia tiên

Điền trước khi vào lễ

Tên và địa chỉ hiện ngay trong lời khấn bên dưới, chỉ lưu trên máy này.

Lựa chọn phong tục của anh chị

Đang hiện bản dùng chung cả nước.

Điền thêm 6 chỗ khác

Các bài khác của cúng giỗ thường

Bản theo miền, theo truyền thống và theo từng phần của lễ.

Lễ vật và cách cúng

Theo nếp thường gặp mà các nguồn ghi lại. Mỗi nhà, mỗi vùng có thể làm khác.

Dùng chung cả nước, Dân gian

Làm lúc nào
Chính ngày giỗ theo âm lịch; hôm trước có lễ tiên thường (cáo giỗ)
Đặt lễ ở đâu
Ban thờ gia tiên; lễ tiên thường có thêm việc ra mộ mời
Ai cúng
Người đứng giỗ (gia trưởng, con trưởng)

Lễ vật

Lễ vậtGhi chú
Hương, hoa, quả, phẩm oảnPhải có
Vàng mã
Trầu, rượu
Mâm lễ mặn: xôi, gà, các món cơm canh
Thủ lợn hoặc thủ bònguồn ghi dùng để thờ Thổ Công trong ngày giỗ

Trình tự

  1. Từ sáng ngày tiên thường lau bàn thờ, bày lễ của gia chủ và của người gửi giỗ
  2. Khấn Thổ thần, Táo quân, Long mạch trước, khấn gia tiên sau, cả hôm tiên thường lẫn hôm chính giỗ
  3. Hôm tiên thường ra mộ người được giỗ làm lễ mời, sửa sang mộ
  4. Khách tới đặt lễ lên bàn thờ rồi lễ 4 lạy 3 vái, gia chủ đáp lễ
  5. Hết ba tuần hương thì lễ tạ, hóa văn khấn, hóa vàng, hạ lễ, mời họ hàng ăn giỗ

Điều kiêng

  • Từ lúc cáo giỗ tới hết hôm sau bàn thờ lúc nào cũng thắp hương
  • Cỗ nấu xong cúng trước, chưa cúng thì không ai được đụng tới

Dùng chung cả nước, Phật giáo

Làm lúc nào
Chính ngày giỗ
Đặt lễ ở đâu
Ban thờ tại nhà
Ai cúng
Chủ sám (người chủ lễ trong nhà)

Lễ vật

Lễ vậtGhi chú
Vật thực chaybản nhà chùa: không dâng vật thực do tự tay giết hay sai người giết

Trình tự

  1. Cắm hương, quỳ, chắp tay, người chủ lễ đọc lời bạch
  2. Dâng cúng theo bốn bậc: chư Phật; Bồ Tát, Thánh Hiền Tăng; chư Thiên, Thần Linh; các hương linh
  3. Tụng ba chân ngôn, hồi hướng, hạ lễ

Điều kiêng

  • Không sát sinh để cúng

Đọc thêm về cúng giỗ thường

Bài của Nhật Nguyệt về cách cúng, phong tục và việc chuẩn bị.

Lời văn giữ nguyên chữ theo bản đã đăng ở nguồn. Chỗ in nghiêng có gạch chấm là chỗ anh chị điền.

Nguồn

  • Văn khấn ngày Giỗ Thường (vankhan.vn)
  • Văn khấn Gia Tiên ngày Lễ Cát Kỵ (tuvi.vn)
  • Văn khấn Thờ cúng gia tiên (vankhan.vn)
Xem thêm văn cúng khácGiỗ chạp, Tết, nhà cửa, làm ăn, vòng đời và các lễ theo vùng.