TL;DR: Chưa có bằng chứng khoa học cho thấy Tarot, trải bài online hay trực tiếp, dự đoán được tương lai. Nghiên cứu của Hughes và cộng sự năm 2001 ghi nhận người tin vào bói toán, chiêm tinh và thấu thị đánh giá lời bói chính xác hơn, còn nghiên cứu của Brooks và cộng sự năm 2025 trên 67 người vừa được trải bài không thấy liên hệ giữa niềm tin siêu nhiên và cảm nhận lượt trải bài là chính xác. Khảo sát Pew Research Center công bố năm 2025 cho thấy 30% người Mỹ trưởng thành xem chiêm tinh, Tarot hoặc thầy bói ít nhất mỗi năm một lần, phần lớn trong số đó chủ yếu để vui.
Tarot online là gì và khác gì Tarot truyền thống?
Tarot online là hình thức trải bài Tarot thực hiện qua website, ứng dụng hoặc trí tuệ nhân tạo, thay vì dùng bộ bài giấy và người đọc trực tiếp. Cách làm phổ biến gồm: chọn câu hỏi, chọn kiểu trải bài, rút bài ngẫu nhiên trên màn hình, rồi nhận phần diễn giải do thuật toán hoặc người đọc từ xa đưa ra. Về bản chất, Tarot online và Tarot truyền thống dùng chung một kho biểu tượng, nhưng khác ở khâu "rút bài" và "đọc bài".
Theo Bảo tàng Victoria và Albert (V&A) ở London, Tarot vào châu Âu từ thế kỷ 15, nhiều khả năng qua các cảng của Venice, và ban đầu là một trò chơi bài ăn quân, trong đó lá cao thắng lá thấp[1]. V&A lưu giữ bốn lá Tarot Ý vẽ tay, mạ vàng từ khoảng năm 1490, loại bài từng dành cho giới quý tộc chơi ở các triều đình Ý thời Phục Hưng[1]. Phải đến cuối thế kỷ 18, Tarot mới được dùng để bói[1].
Năm 1861, nhà huyền bí học người Pháp Eliphas Levi xuất bản sách "Dogma et Rituel de la haute magie", đưa Tarot từ một trò bói vui trong phòng khách thành công cụ của những người theo huyền học nghiêm túc, và đặt ra thuật ngữ "Major Arcana" và "Minor Arcana"[1]. Năm 1909, bộ Rider-Waite-Smith do Pamela Colman Smith vẽ minh họa và Arthur Edward Waite hướng dẫn ra đời, lần đầu tiên có đầy đủ hình minh họa trên các lá bài nhỏ (pip cards), cho phép đọc bài theo trực giác[1].
Vậy Tarot online khác gì? Khác ở chỗ người dùng không cầm lá bài, không nhìn thấy người đọc, và thường nhận kết quả tự động trong vài giây. Điều này đặt ra câu hỏi: liệu yếu tố "ngẫu nhiên" trên màn hình có thay thế được yếu tố "ngẫu nhiên" khi xóc bài giấy? Về mặt xác suất, cả hai đều là ngẫu nhiên, nhưng về mặt trải nghiệm tâm lý, chúng khác nhau đáng kể.
Vì sao một lượt Tarot có vẻ đúng đến vậy?
Cảm giác "đúng" của một lượt Tarot không phải bằng chứng cho khả năng tiên tri. Nghiên cứu tâm lý học chỉ ra rằng con người có xu hướng tìm thấy ý nghĩa trong những mô tả chung chung, và xu hướng này mạnh hơn ở người đã tin vào các hiện tượng siêu nhiên.
Trong nghiên cứu của Matthew Hughes và cộng sự công bố năm 2001 trên The Journal of Social Psychology, sinh viên tâm lý học được chia ngẫu nhiên để nhận một lời bói làm theo quy trình của thầy bói thật hoặc một lời bói giả, tạo ra bằng cách hoán đổi nghĩa truyền thống của các chất bài; người tin vào bói toán, chiêm tinh và thấu thị đánh giá lời bói chính xác hơn, ở mức có ý nghĩa thống kê[2].
Thomas R. Brooks và cộng sự tại Đại học New Mexico Highlands công bố năm 2025 trên Journal of Articles in Support of the Null Hypothesis một nghiên cứu với 67 người tham gia, được trải bài Tarot trực tiếp tại một lễ hội trong khuôn viên trường, sau đó đánh giá mức độ chính xác và hữu ích của lượt trải bài. Kết quả cho thấy không có mối liên hệ có ý nghĩa thống kê giữa niềm tin vào hiện tượng siêu nhiên, xu hướng tưởng tượng (fantasy proneness) và cảm nhận về độ chính xác của lượt trải bài. Tuy nhiên, nhóm nghiên cứu ghi nhận một mối liên hệ nhỏ giữa cảm nhận "hữu ích" và niềm tin vào khả năng tiên tri (precognition).
Để giải thích vì sao người tham gia vẫn thấy lượt trải bài "đúng với mình", nhóm Brooks đưa ra một phỏng đoán mà nghiên cứu không kiểm chứng: người đọc bài có thể đã kích hoạt một số thiên kiến nhận thức, chẳng hạn hiệu ứng Barnum (tin rằng mô tả chung chung là dành riêng cho mình) và thiên kiến nhất quán. Nhóm tác giả coi đây là nghiên cứu thực nghiệm đầu tiên về trải nghiệm của người nhận Tarot ngay sau khi trải bài, và tự nhận phạm vi nghiên cứu còn hẹp.
Cần lưu ý rằng nghiên cứu của Brooks và cộng sự có cỡ mẫu nhỏ (N = 67) và chỉ thực hiện tại một trường đại học ở tây nam Hoa Kỳ, nên kết quả chưa thể khái quát cho mọi nhóm người dùng Tarot.
Người dùng Tarot online thực tế tin gì và dùng để làm gì?
Khảo sát của Pew Research Center công bố tháng 5 năm 2025 cung cấp bức tranh thực tế về người dùng Tarot, chiêm tinh và thầy bói tại Hoa Kỳ. Khảo sát thực hiện trên 9.593 người trưởng thành từ ngày 21 đến 27 tháng 10 năm 2024[3].
Theo Pew Research Center, 30% người Mỹ trưởng thành cho biết có dùng chiêm tinh (hoặc tử vi), Tarot hoặc thầy bói ít nhất một lần mỗi năm[3]. Tính trên toàn bộ người Mỹ trưởng thành, 20% nói họ làm ít nhất một trong các việc này chủ yếu "chỉ để vui", còn 10% chủ yếu vì tin rằng chúng mang lại hiểu biết hữu ích[3]. Chỉ 1% người Mỹ trưởng thành nói họ dựa nhiều vào những gì học được từ các thực hành này khi đưa ra quyết định lớn trong đời, và thêm 5% dựa một chút[3].
Về tần suất, chỉ 6% người Mỹ tham gia một hoặc nhiều thực hành này hàng tuần, và 14% tham gia hàng tháng[3]. Về Tarot cụ thể, khoảng 11% người Mỹ trưởng thành cho biết có dùng Tarot ít nhất một lần mỗi năm[3].
Có sự khác biệt lớn theo nhóm nhân khẩu. Gần một phần tư người Mỹ từ 18 đến 29 tuổi cho biết có dùng Tarot ít nhất mỗi năm, so với 6% ở nhóm 50 đến 64 tuổi và 3% ở nhóm từ 65 tuổi trở lên[3]. Người trưởng thành thuộc cộng đồng LGBT có tỷ lệ dùng Tarot cao gấp ba lần mức trung bình (33% so với 11%)[3].
Về niềm tin, 27% người Mỹ trưởng thành nói họ tin vào chiêm tinh, tức tin rằng vị trí của các ngôi sao và hành tinh có thể ảnh hưởng đến đời sống con người[3]. Con số này không khác biệt đáng kể so với năm 2017 (29%)[3].
Những dữ liệu này cho thấy phần lớn người Mỹ xem chiêm tinh, Tarot hoặc thầy bói không coi đó là nguồn chân lý tuyệt đối, và tỷ lệ người dựa nhiều vào các thực hành này khi ra quyết định lớn rất nhỏ.
Tarot online có đáng tin không? Tin theo nghĩa nào?
Câu hỏi "Tarot online có đáng tin không" cần được tách thành hai câu hỏi nhỏ hơn, vì "tin" có thể mang hai nghĩa rất khác nhau.
Tin theo nghĩa dự đoán tương lai: Không có bằng chứng khoa học nào cho thấy Tarot, dù online hay truyền thống, có khả năng dự đoán sự kiện tương lai chính xác hơn ngẫu nhiên. Hai nghiên cứu dẫn trong bài chỉ đo cảm nhận của người được xem bói, không đo lời bói có ứng với sự kiện thật hay không. Đây là kết luận dựa trên bằng chứng hiện có, không phải khẳng định tuyệt đối rằng không bao giờ có thể có bằng chứng khác.
Tin theo nghĩa công cụ tự suy ngẫm: Nhiều người dùng Tarot như một cách đặt câu hỏi cho chính mình, nhìn vấn đề từ góc độ mới, hoặc gọi tên cảm xúc đang bị che khuất. Ở nghĩa này, Tarot online có thể hữu ích tương tự như viết nhật ký, thiền, hoặc trò chuyện với bạn bè. Lợi ích đến từ quá trình suy ngẫm, không từ khả năng tiên tri của lá bài.
Nhóm Brooks cho rằng Tarot đã trải qua quá trình tục hóa (secularization) cùng với các hình thức bói toán khác, trở thành công cụ lấy cá nhân làm trung tâm và tách khỏi bối cảnh huyền bí nguyên thủy. Theo nhóm tác giả, điều này có thể giải thích vì sao người dùng Tarot hiện đại không cần tin vào hiện tượng siêu nhiên mà vẫn thấy lượt trải bài có ích.
Rủi ro và giới hạn cần biết khi dùng Tarot online
Dùng Tarot online không gây hại về mặt thể chất, nhưng có một số rủi ro tâm lý và tài chính cần lưu ý.
- Phụ thuộc quyết định: Nếu dùng Tarot để thay thế hoàn toàn cho việc ra quyết định về tài chính, sức khỏe, hoặc các mối quan hệ quan trọng, người dùng có thể bỏ qua thông tin thực tế và lời khuyên chuyên môn. Dữ liệu Pew cho thấy chỉ 1% người Mỹ trưởng thành dựa nhiều vào những gì học được từ chiêm tinh, Tarot hoặc thầy bói khi ra quyết định lớn, và thêm 5% dựa một chút[3].
- Chi phí không minh bạch: Nhiều dịch vụ Tarot online thu phí theo lượt, theo gói, hoặc theo "năng lượng" mà không có tiêu chuẩn rõ ràng về chất lượng. Người dùng nên kiểm tra kỹ trước khi trả tiền.
- Thông tin sai lệch về nguồn gốc: Một số trang web quảng cáo Tarot có nguồn gốc Ai Cập cổ đại hoặc Atlantis. Bảo tàng V&A ghi rõ rằng các tuyên bố về nguồn gốc Ai Cập của Tarot xuất hiện từ thập niên 1780 và đến nay vẫn chưa được chứng minh[1].
- Ảnh hưởng đến sức khỏe tâm thần: Với người đang trong giai đoạn khủng hoảng tâm lý, việc dựa vào Tarot để giải thích các triệu chứng có thể làm chậm việc tìm đến hỗ trợ chuyên môn. Tarot không thay thế được chẩn đoán hoặc điều trị y tế.
Bảng so sánh: Tarot online và Tarot truyền thống
| Tiêu chí | Tarot online | Tarot truyền thống |
|---|---|---|
| Hình thức rút bài | Ngẫu nhiên trên màn hình | Xóc bài giấy, rút bài vật lý |
| Người đọc bài | Thuật toán, AI, hoặc người đọc từ xa | Người đọc trực tiếp |
| Chi phí | Thường miễn phí hoặc rẻ hơn | Cao hơn, tùy người đọc |
| Tính tương tác | Thấp, chủ yếu một chiều | Cao, có phản hồi trực tiếp |
| Yếu tố nghi thức | Hạn chế | Đầy đủ (không gian, cảm giác cầm bài) |
| Khả năng dự đoán tương lai | Không có bằng chứng khoa học | Không có bằng chứng khoa học |
| Giá trị tự suy ngẫm | Có, nếu người dùng chủ động | Có, nếu người dùng chủ động |
| Rủi ro phụ thuộc | Có, nếu dùng thay quyết định thật | Có, nếu dùng thay quyết định thật |
Bảng này cho thấy sự khác biệt chủ yếu nằm ở trải nghiệm và chi phí, không nằm ở khả năng dự đoán. Về mặt bằng chứng khoa học, cả hai hình thức đều chưa được chứng minh là có khả năng tiên tri.
Cách dùng Tarot online một cách lành mạnh
Nếu bạn chọn dùng Tarot online, một số nguyên tắc sau có thể giúp bạn giữ được lợi ích mà không rơi vào bẫy phụ thuộc.
- Xác định mục đích trước khi trải bài: Hỏi rõ mình đang tìm gì: một góc nhìn mới, một cách gọi tên cảm xúc, hay một câu trả lời cho vấn đề cụ thể. Nếu là câu trả lời cho vấn đề cụ thể, hãy nhớ rằng Tarot không thay thế được dữ liệu thực tế.
- Dùng như công cụ suy ngẫm, không phải lời phán: Coi nội dung lá bài là gợi ý để tự hỏi, không phải mệnh lệnh phải làm theo. Bạn là người quyết định cuối cùng.
- Không dùng cho quyết định y tế, tài chính, pháp lý: Đây là những lĩnh vực cần chuyên gia có bằng cấp và dữ liệu thực tế. Tarot không có bằng chứng khoa học trong các lĩnh vực này.
- Chú ý đến cảm xúc sau khi trải bài: Nếu bạn thấy lo lắng, sợ hãi, hoặc bị ám ảnh bởi kết quả, hãy tạm dừng và tìm hỗ trợ từ người thân hoặc chuyên gia tâm lý.
- Kiểm tra nguồn gốc thông tin: Nếu một trang web khẳng định Tarot có nguồn gốc Ai Cập cổ đại hoặc có khả năng tiên tri đã được khoa học chứng minh, hãy kiểm tra lại. Bảo tàng V&A ghi rõ nguồn gốc Ai Cập của Tarot là tuyên bố chưa được chứng minh[1].
Kết luận: Tin hay không tin?
Tarot online không đáng tin như một công cụ dự đoán tương lai, vì không có bằng chứng khoa học nào chứng minh khả năng đó. Nhưng Tarot online cũng không đáng sợ hay vô dụng nếu bạn dùng nó như một công cụ tự suy ngẫm, một nghi thức thư giãn, hoặc một cách nhìn vấn đề từ góc độ mới. Điều quan trọng là bạn giữ được sự tỉnh táo về giới hạn của nó, không để nó thay thế cho quyết định thực tế, và không để nó ảnh hưởng tiêu cực đến sức khỏe tinh thần của bạn.
Theo khảo sát của Pew, phần lớn người Mỹ xem chiêm tinh, Tarot hoặc thầy bói làm vậy chủ yếu để vui, không phải để sống theo. Nếu bạn thuộc nhóm đó, Tarot online có thể là một trải nghiệm thú vị và nhẹ nhàng.
