TL;DR: Năm 2027, ngày 23 tháng Chạp âm lịch (Bính Ngọ) rơi vào thứ Bảy, ngày 30 tháng 1 dương lịch. Tục lệ dân gian thường cúng tiễn ông Táo trước 12 giờ trưa ngày 23 tháng Chạp, nhiều nhà chọn cúng sớm từ tối 22 hoặc rạng sáng 23. Cá chép sau lễ nên được thả nhẹ nhàng ở sông, hồ sạch, không ném từ trên cao.
Cúng ông Công ông Táo 2027 ngày nào, giờ nào?
Ngày 23 tháng Chạp năm Bính Ngọ rơi vào thứ Bảy, 30/1/2027. Nhà nào cúng sớm thì 21 tháng Chạp là thứ Năm 28/1, 22 tháng Chạp là thứ Sáu 29/1.
Tục lệ dân gian không ấn định một giờ cố định cho cả nước, nhưng nhiều nhà nghiên cứu văn hóa và các bài hướng dẫn phổ biến đều khuyên cúng trước 12 giờ trưa ngày 23 tháng Chạp, vì quan niệm rằng sau giờ Ngọ (11 giờ đến 13 giờ) các thần đã về trời. Một số gia đình chọn cúng sớm từ tối 22 hoặc đúng 0 giờ ngày 23 để thuận công việc, và dùng cá chép giấy thay cá sống.
Ngày 21, 22, 23 tháng Chạp năm Bính Ngọ rơi vào thứ mấy, can chi ra sao?
Năm nay ngày 23 tháng Chạp rơi vào cuối tuần, còn hai ngày trước đó là thứ Năm và thứ Sáu. Cột giờ hoàng đạo theo quy ước của lịch pháp cổ truyền, không phải giờ bắt buộc phải cúng.
| Ngày âm | Ngày dương | Thứ | Can chi | Giờ hoàng đạo |
|---|---|---|---|---|
| 21 tháng Chạp | 28/1/2027 | Thứ Năm | Đinh Mùi | Dần, Mão, Tỵ, Thân, Tuất, Hợi |
| 22 tháng Chạp | 29/1/2027 | Thứ Sáu | Mậu Thân | Tý, Sửu, Thìn, Tỵ, Mùi, Tuất |
| 23 tháng Chạp | 30/1/2027 | Thứ Bảy | Kỷ Dậu | Tý, Dần, Mão, Ngọ, Mùi, Dậu |
Giờ hoàng đạo trong bảng được tính theo quy tắc của lịch pháp cổ truyền, mỗi ngày có sáu khung giờ tốt xen kẽ sáu khung giờ xấu. Tuy vậy, việc chọn giờ cúng ông Táo chủ yếu dựa trên sự thuận tiện của gia đình và quan niệm phải xong trước giờ Ngọ, không nhất thiết phải đúng khung hoàng đạo.
Vì sao ngày 23 tháng Chạp được chọn làm lễ tiễn ông Táo?
Theo tín ngưỡng dân gian Việt Nam, ông Táo (Táo Quân) gồm ba vị thần: Thổ Công, Thổ Địa và Thổ Kỳ, cai quản đất đai, nhà cửa và bếp núc. Hằng năm, vào ngày 23 tháng Chạp, các vị thần này cưỡi cá chép hóa rồng lên Thiên đình báo cáo việc làm tốt xấu của gia chủ để Ngọc Hoàng định thưởng phạt. Vì vậy, người Việt làm lễ tiễn ông Táo về trời, cầu mong các ngài nói tốt cho gia đình.
Sự tích "hai ông một bà" giải thích vì sao lễ vật thường có ba bộ mũ áo: hai bộ có cánh chuồn cho Táo ông, một bộ không cánh chuồn cho Táo bà. Tuy nhiên, nhiều gia đình hiện nay chỉ cúng một bộ mũ áo tượng trưng, miễn thành tâm.
Nên cúng ông Táo sớm hay đúng ngày 23 tháng Chạp?
Không có quy định bắt buộc, nhưng tục lệ phổ biến là cúng đúng ngày 23 tháng Chạp, trước 12 giờ trưa. Việc cúng sớm từ tối 22 hoặc rạng sáng 23 xuất phát từ nhu cầu công việc của các gia đình hiện đại, và được nhiều người chấp nhận vì cho rằng lễ tiễn cần xong trước khi các thần "khởi hành".
Một số ý kiến cho rằng nên cúng ông Công (thần đất) trên bàn thờ chính và cúng ông Táo dưới bếp, nhưng trên thực tế phần lớn gia đình cúng gộp tại bàn thờ gia tiên hoặc bàn thờ bếp. Sự khác biệt này không ảnh hưởng đến tính chất của lễ, miễn gia chủ thành tâm.
Mâm cúng ông Công ông Táo 2027 gồm những gì?
Lễ vật cơ bản gồm hương, hoa, trái cây, trầu cau, nước, tiền vàng và ba bộ mũ áo Táo Quân (hai ông một bà). Ngoài ra, cá chép sống hoặc cá chép giấy là lễ vật không thể thiếu, tượng trưng cho phương tiện đưa ông Táo về trời. Mâm cỗ mặn tùy điều kiện từng nhà, thường có gà luộc, xôi gấc, giò chả, canh măng, nem rán. Ở miền Trung, nhiều nhà dâng ngựa giấy thay cho mũ áo; ở Nam Bộ, bộ giấy "cò bay ngựa chạy" tượng trưng ngựa chở ông Táo đi đường bộ, cò chở về trời[2].
Thả cá chép sau lễ cúng ông Táo ở đâu cho đúng?
Cá chép sau khi cúng xong nên được thả ở sông, ao, hồ nước sạch, không ô nhiễm. Theo Thượng tọa Thích Đức Thiện, người thả không nên đứng trên cao đổ hay ném cá xuống vì cá có thể chết khi chạm mặt nước; thay vào đó, chọn chỗ mép nước, nhẹ nhàng nghiêng bát hoặc túi để cá tự bơi ra[1]. Không thả kèm túi nilon để tránh ô nhiễm môi trường[1].
Sau khi thả, nên lưu lại một chút xem cá đã bơi đi chưa, tránh cá mắc kẹt. Sách Phong tục Thờ cúng của người Việt cũng khuyên thả cá với tâm thế vui vẻ, nhẹ nhàng, có thể cầu chúc năm mới bình an[1].
Những kiêng kỵ nào cần lưu ý khi cúng ông Táo?
Theo quan niệm dân gian, không nên cúng sau 12 giờ trưa ngày 23 tháng Chạp vì sợ lỡ giờ các thần về trời. Không nên dùng cá chép chết hoặc cá giấy thay thế nếu có điều kiện cúng cá sống, nhưng nếu bận rộn thì cá giấy vẫn được chấp nhận. Tránh thả cá ồ ạt, ném túi nilon xuống ao hồ. Một số nơi kiêng cúng ông Táo muộn hơn ngày 23 vì cho rằng như vậy là "tiễn muộn", không tốt cho gia đình.
Câu hỏi thường gặp
Cúng ông Táo năm 2027 có cần đúng giờ hoàng đạo không?
Không bắt buộc. Giờ hoàng đạo chỉ là gợi ý theo lịch pháp cổ truyền, còn tục lệ chính là cúng trước 12 giờ trưa ngày 23 tháng Chạp. Gia đình có thể chọn giờ thuận tiện trong buổi sáng ngày 23.
Nếu không cúng được ngày 23 tháng Chạp thì sao?
Có thể cúng sớm từ tối 22 hoặc sáng 23, miễn trước giờ Ngọ. Nhiều gia đình hiện đại chọn cúng tối 22 vì không sắp xếp được buổi sáng, và điều này được xem là chấp nhận được.
Cá chép thả ở đâu thì đúng?
Thả ở sông, ao, hồ nước sạch, không ô nhiễm, thả nhẹ nhàng ở mép nước, không ném từ trên cao[1]. Tránh thả cá vào nơi nước bẩn hoặc thả kèm túi nilon.
