Quẻ trị ngày theo phép Quái khí, 1900 tới 2100

Quy ước đã chọn

Đây là quẻ XẾP THEO LỊCH theo phép Quái khí đời Hán, lối Mạnh Hỷ, không phải quẻ gieo: không có hào động, không có quẻ biến, và hào chủ ngày không phải hào động. Cách tính lại một dòng. (1) Lấy thời điểm Đông chí gần nhất không sau 12h trưa ngày ấy, giờ Việt Nam UTC+7 (cột dong_chi, cùng lõi tính với bộ moc-tiet-khi-1900-2100). (2) Đếm số phút từ mốc ấy tới 12h trưa ngày ấy (cột phut_tu_dong_chi). Quẻ của ngày là quẻ đang trị lúc 12h trưa. (3) Mỗi quẻ trị 6 ngày 7 phần, một ngày chia 80 phần, tức 6 7/80 ngày, đúng 8.766 phút; sáu mươi quẻ là 365,25 ngày. Thứ tự quẻ bằng phần nguyên của phut_tu_dong_chi chia 8.766, cộng 1. Năm chí tuyến ngắn hơn 365,25 ngày chừng mười một phút, nên Đông chí năm sau tới trước khi quẻ thứ 60 hết phần và vòng mới bắt đầu lại từ quẻ thứ 1: mỗi năm neo lại đúng ở Đông chí thật, phần chênh dồn hết vào quẻ 60 (Di). Đo 1900 tới 2100: quẻ 60 bị cắt ở cả 201 năm, trung bình 10,5 phút, từ 7 tới 13 phút, không năm nào kéo dài; nguồn không nói cách xử lý phần chênh, đây là lựa chọn của site. Cột mo_hinh ghi mã phiên bản của phép tính này. (4) Tra thứ tự ấy trong bảng sáu mươi quẻ (bộ thu-tu-60-que-quai-khi), khởi từ Trung Phu lúc Đông chí. (5) Lấy phần dư của phép chia ở bước 3, chia 1.440, lấy phần nguyên cộng 1: đó là ngày thứ mấy của quẻ (1 tới 7). Mỗi hào chủ một ngày, từ hào sơ lên. Sau sáu hào còn dư 7/80 ngày; trưa nào rơi vào phần dư ấy là ngày thứ 7, và site tính phần dư vào hào thượng, nên hào chủ ngày bằng ngày trong quẻ, riêng ngày thứ 7 là hào 6. Nguồn không nói phần dư thuộc hào nào; đây là lựa chọn của site. (6) Bốn quẻ tứ chính Khảm, Chấn, Ly, Đoài không trị ngày mà trị bốn mùa, mỗi hào ứng một tiết khí: Khảm từ Đông chí (hào sơ) tới Kinh trập (hào thượng), Chấn từ Xuân phân, Ly từ Hạ chí, Đoài từ Thu phân. Tiết khí lấy lúc 12h trưa. Nguồn: thứ tự sáu mươi quẻ theo bảng phát liễm thuật của lịch Đại Diễn, Tân Đường thư quyển 28 thượng; khởi Trung Phu lúc Đông chí và tứ chính mỗi hào một khí theo Quái nghị của Nhất Hạnh, Tân Đường thư quyển 27 thượng; mỗi quẻ 6 ngày 7 phần và mỗi hào chủ một ngày theo lời sớ quẻ Phục của Khổng Dĩnh Đạt trong Chu Dịch chính nghĩa, dẫn Dịch vĩ Kê Lãm Đồ. Hai quyển Tân Đường thư đọc qua Wikisource. Chỗ các phái nói khác. Kinh Phòng dành 73/80 ngày đầu của Đông chí, Xuân phân, Hạ chí, Thu phân cho quẻ tứ chính và rút bốn quẻ Di, Tấn, Tỉnh, Đại Súc còn 5 ngày 14 phần; Quái nghị bác lối ấy, site theo Mạnh Hỷ. Có sách neo lại quẻ ở từng trung khí thay vì đếm đều từ Đông chí: với lịch bình khí xưa hai lối trùng nhau, còn với tiết khí thiên văn thật như ở đây thì lệch, nhiều nhất quanh Xuân phân (năm 2026 lệch 2,33 ngày). Site đếm đều từ Đông chí thật, mỗi năm neo lại một lần. Theo các lối ấy, ngày sát chỗ giao quẻ có thể ra quẻ liền kề. Mốc tiết khí của lõi tính lệch giá trị thiên văn nhiều nhất 14 phút, trung bình sớm 3,2 phút (đo trên cả 24 tiết khí, xem bộ moc-tiet-khi-1900-2100); cột sat_giao_que đánh dấu những ngày trưa cách chỗ giao quẻ dưới 15 phút, ở đó quẻ có thể là quẻ liền kề.