Phong tục tập quán Việt Nam là gì? Định nghĩa, nguồn gốc và những phong tục tiêu biểu
Phong tục tập quán Việt Nam gắn với văn hóa lúa nước và thờ cúng tổ tiên. Bài viết nêu định nghĩa, nguồn gốc cùng phong tục Tết tiêu biểu như cúng ông Táo.
Tra cứu
Hồ sơ giúp anh chị
Gói của Nhật Nguyệt
Hầu hết tiện ích không cần tài khoản. Hồ sơ để lưu và đọc tiếp.
Chọn ngôn ngữ
Trang này chưa có đủ ba bản ngôn ngữ.
Phong tục tập quán là những thói quen, lễ nghi được truyền từ đời này sang đời khác, mang tính cộng đồng và không nhất thiết gắn với niềm tin vào thần linh. Tín ngưỡng là niềm tin vào thế lực siêu nhiên, thường có đối tượng thờ cúng cụ thể như Thành hoàng hay Mẫu. Tôn giáo là hệ thống giáo lý, tổ chức và nghi lễ chặt chẽ, có giáo chủ và giáo hội như Phật giáo hay Công giáo. Ba khái niệm này có thể giao nhau trong thực tế nhưng khác nhau về bản chất.
Lấy từ bài “Phong tục tập quán Việt Nam là gì? Định nghĩa, nguồn gốc và những phong tục tiêu biểu”
Phong tục tập quán Việt Nam gắn với văn hóa lúa nước và thờ cúng tổ tiên. Bài viết nêu định nghĩa, nguồn gốc cùng phong tục Tết tiêu biểu như cúng ông Táo.
Lễ kết bạn cổ truyền của người S'tiêng và M'nông ở Tây Nguyên gắn kết cá nhân, gia đình và cộng đồng qua trao lễ vật, uống rượu cần và lời thề nguyện.
Gộp giỗ nhiều người một ngày là cách nhiều gia đình lựa chọn khi con cháu đi làm xa. Tập tục này có gì hợp lý và cần lưu ý điều gì?
Khám phá lệ buộc cót (lẹ lảm dảo) của người Nùng ở Bắc Kạn: nghi thức mừng thọ độc đáo trong lễ Kỳ yên, thể hiện lòng hiếu thảo và ước vọng trường thọ.
Giỗ chạp, hiếu hỉ của người Hà Nội vận hành theo những quy tắc ngầm về thứ bậc, lời mời và cách ứng xử, gắn với cốt cách thanh lịch Tràng An.
Phong tục tiếng Anh là custom, còn tập quán là usage, truyền thống là tradition. Phân biệt ba từ này và bảng từ vựng phong tục Việt dịch sang tiếng Anh.
Theo Việt Nam phong tục, tế ngu tính từ ngày an táng: hôm chôn là sơ ngu, ngày thứ ba là tam ngu. Còn 49 ngày, 100 ngày, giỗ đầu thì đếm từ ngày mất.
Phong tục đón Tết của người Dao Quần Chẹt ở Phú Thọ gồm cúng tổ tiên, gói bánh chưng, bánh dày, dịp sum họp và tưởng nhớ nguồn cội.
Phong tục cưới hỏi của người Mường gồm tục chạy theo người yêu, lạy ma nhà, sính lễ bánh trưng, lễ trả công bên ngoại và kiêng kỵ ngày cưới.
Cách bày bàn thờ gia tiên đúng phong thủy, phong tục: vị trí đặt, sắp xếp bài vị, bát hương, mâm ngũ quả và các bước thực hiện cho ngày Tết lẫn ngày thường.
Khám phá quy trình chọn ngày cưới của người Dao ở Tuyên Quang: xem tuổi theo ngũ hành, nhờ thầy chọn giờ tốt, cùng các nghi lễ đặc sắc trong đám cưới.
Phong tục cưới hỏi của người Thái đen Sơn La gồm tục tự do tìm hiểu, ở rể thử thách 2-3 năm, lễ dạm hỏi, lễ búi tóc Tằng cẩu và lễ vật truyền thống.
Khám phá những điều kiêng kỵ ngày Tết của người Việt theo phong tục xưa: kiêng quét nhà, kiêng cho lửa, kiêng làm vỡ đồ... và ý nghĩa tâm linh đằng sau.
Nghi thức cưới hỏi của người Ba Na ở Gia Lai gồm tục ở luân phiên hai bên gia đình, lễ vật treo trên cột gưng và đêm tân hôn thức trắng giữ lửa.
Phong tục cưới hỏi người Tày gồm dạm hỏi, ăn hỏi, sêu tết và lễ cưới, cùng tục ở rể độc đáo: cô dâu ở nhà mẹ đẻ đến khi mang thai mới về nhà chồng.
Cúng khai trương cửa hàng, công ty theo phong tục Việt Nam: gợi ý lễ vật, cách bày mâm cúng và trình tự các bước thực hiện, có thể điều chỉnh theo vùng miền.
Khám phá phong tục ăn Tết sớm độc đáo của người Si La ở Lai Châu: thời điểm tổ chức theo mùa vụ, nghi lễ mổ lợn, cúng tổ tiên và những nét văn hóa đặc sắc.
Hướng dẫn chi tiết cách chuẩn bị lễ vật, trình tự cúng và tảo mộ trong Tết Thanh Minh, kèm lưu ý an toàn và tôn trọng khác biệt vùng miền.
Khám phá sự khác biệt thú vị trong cách ba miền Bắc, Trung, Nam đón Tết Đoan Ngọ (mùng 5 tháng 5 âm lịch), từ lễ vật, nghi thức đến quan niệm dân gian.
Khám phá nét đặc trưng trong phong tục cưới hỏi của ba miền Bắc, Trung, Nam: từ lễ vật, nghi thức đến quan niệm, giúp bạn hiểu rõ sự đa dạng văn hóa Việt.
Hướng dẫn chi tiết cách chuẩn bị lễ vật, bày mâm cúng giao thừa ngoài trời và trong nhà đúng phong tục Việt, kèm lưu ý an toàn và sự khác biệt giữa ba miền.
Tết Trung Thu ba miền đều sum vầy nhưng mỗi nơi một sắc thái: miền Bắc trọng lễ nghi, miền Trung náo nhiệt lễ hội, miền Nam ấm áp nghĩa tình.
Cùng lễ cúng ông Công ông Táo ngày 23 tháng Chạp, mỗi miền lại có nét riêng: lễ vật, thời điểm và nghi thức ở Bắc, Trung, Nam khác nhau thế nào?
Khám phá sự khác biệt thú vị trong phong tục đón Tết Nguyên Đán của ba miền Bắc, Trung, Nam: từ mâm cỗ, bánh đặc trưng đến nghi thức cúng kiếng.
Phong tục các dân tộc thiểu số Việt Nam đa dạng ở cưới hỏi, dựng nhà, thờ cúng và ứng xử cộng đồng, gắn với môi trường sống và tín ngưỡng bản địa.
Tổng hợp các phong tục Tết Nguyên Đán truyền thống: cúng ông Công ông Táo, giao thừa, xông đất, mừng tuổi, và ý nghĩa văn hóa.
Phong tục thờ cúng tổ tiên ở Việt Nam khác nhau theo vùng miền, dân tộc và môi trường sống, từ bàn thờ gian giữa đến Cửu huyền thất tổ nơi đình làng.
Tìm hiểu ý nghĩa, cách chọn giờ, chọn hướng xuất hành và khai bút đầu năm theo phong tục người Việt, cùng những kiêng kỵ cần lưu ý trong ngày mùng Một Tết.
Phong tục cưới hỏi người Chăm Nam Bộ theo Hồi giáo Islam gồm lễ dạm ngõ và lễ cưới chính, với vai trò người mối, lễ vật trầu cau và tiền thách cưới.
Phong tục thờ cúng khác nhau giữa các địa danh và dân tộc Việt Nam do môi trường sống, lịch sử di dân và giao lưu văn hóa, không phải hơn kém.
Cách sắm lễ và hành lễ cúng ông Công ông Táo ngày 23 tháng Chạp theo phong tục ba miền: chọn ngày giờ, bày mâm cúng, thả cá chép đúng lễ nghi.
Từ mùng 1 tới mùng 7 Tết, người Việt có những phong tục như xông đất, chúc Tết, hóa vàng, khai hạ. Tìm hiểu ý nghĩa và sự khác biệt giữa các vùng miền.
Khám phá phong tục xem chân gà ngày Tết và lễ cúng cơm mới của đồng bào dân tộc thiểu số, một nét đẹp văn hóa tâm linh gắn liền với ước vọng mùa màng bội thu.
Người Kinh cùng một dân tộc nhưng phong tục thờ cúng, cưới hỏi và đón Tết ở Bắc, Trung, Nam lại khác nhau đáng kể. Bài viết phân tích cụ thể từng vùng.
Mâm cúng giỗ miền Nam gồm gà, vịt, thịt kho hột vịt, canh khổ qua dồn thịt, bánh ít, bánh tét. Đám giỗ Nam Bộ kéo dài hai ngày, khách còn được phần mang về.
Rằm tháng 7 âm lịch là dịp cúng Phật, thần linh, gia tiên và chúng sinh. Bài viết hướng dẫn chọn ngày giờ, sắm lễ và những điều nên tránh theo phong tục Việt.
Dân tộc Giáy cư trú ở Lào Cai, Hà Giang, Lai Châu, nói tiếng thuộc ngữ hệ Thái - Ka Đai. Tín ngưỡng gắn với bàn thờ gian giữa và các lễ tết.
Dân tộc Thái ở Việt Nam gồm ngành Đen và ngành Trắng, nói nhóm ngôn ngữ Tày - Thái, sống trong bản mường, thờ tổ tiên và giữ nhiều lễ hội truyền thống.
Tục khai bút đầu xuân gắn với truyền thuyết Chu Văn An và tinh thần hiếu học, người xưa viết sau Giao thừa hoặc chọn ngày tốt đầu năm để cầu may.
Xông đất đầu năm là tục cổ Tết Việt, tin người đầu tiên vào nhà mang khí vận cả năm. Người xưa chọn người hợp tuổi, gia đạo yên ổn; nay tục dần giản lược.
Phong Thủy là gì? Định nghĩa, nguồn gốc, nguyên lý âm dương ngũ hành bát quái, cách ứng dụng trong nhà ở và mộ phần, cùng các trường phái, thuật ngữ dễ nhầm.
Thiền uyển tập anh ghi tiểu sử và thi kệ thiền sư Việt Nam thời Lý, Trần, nhưng giới nghiên cứu nay xem đây là sự sắp đặt có chủ đích.
Quẻ Thuần Khảm số 29, tên kinh Tập Khảm, Khảm chồng Khảm, hai hào dương đắc trung bị âm vây. Quái từ, Tượng từ, sáu hào từ và bài học đi qua hiểm trùng lặp.
Thai nguyên, thai tức và mệnh cung trong Bát Tự: cách tính từ trụ tháng, trụ ngày và chi tháng, chi giờ, kèm đối chiếu cổ thư và điểm phái còn tranh cãi.
Dân tộc Dao trong 54 dân tộc Việt Nam: nơi cư trú, tiếng nói thuộc ngữ hệ Hmông - Dao, các nhóm địa phương, tập tục thờ cúng và lễ cấp sắc.
Đẩu Quân còn gọi Nguyệt Tướng, an từ cung Thái Tuế đếm nghịch tới tháng sinh rồi thuận tới giờ sinh. Bài giải phép an, bảng tra và các lối hiểu khác nhau.
132 điều kiêng và lưu ý khi làm lễ cúng của người Việt Nam, thuộc 38 loại lễ, mỗi dòng một câu ba thứ tiếng kèm lễ, vùng, truyền thống, loại và địa chỉ trang nguồn. Chỉ lấy từ các dòng nghi thức đã soát; là mô tả tục theo nguồn, không phải điều bắt buộc.
155 loại lễ cúng của người Việt Nam chia 15 nhóm, từ gia tiên, giỗ chạp, Tết, tiết lễ trong năm tới tang ma, đình đền phủ và lễ của các dân tộc; mỗi lễ kèm tên khác, thời điểm, đối tượng cúng, mô tả ngắn, các trục phân loại (chu kỳ, không gian, đối tượng thờ, truyền thống, dân tộc, vùng văn hoá), ngày lễ có cấu trúc và đoạn phong tục có nguồn. Là bảng khoá của các bộ văn cúng và phong tục lễ cúng của Nhật Nguyệt.