Kiến thức Việt Nam - trang 5/29

Bánh Trung thu bánh nướng bánh dẻo có từ đâu và nhân truyền thống gồm gì?
Bánh Trung thu gồm bánh nướng và bánh dẻo, gốc gác từ Trung Quốc, vào Việt Nam thành thức quà đoàn viên. Nhân truyền thống là thập cẩm, hạt sen, đậu xanh.

Bồ Đề Đạt Ma: Truyền thuyết sơ tổ Thiền tông và điều sử liệu thật sự cho biết
Bồ Đề Đạt Ma được Thiền tông tôn làm sơ tổ, nhưng hình ảnh ấy hình thành dần qua nhiều tầng văn bản, nhiều chi tiết quen thuộc là truyền thuyết.

Bốn niệm xứ là gì? Kinh Niệm xứ dạy quán thân, thọ, tâm, pháp như thế nào
Bốn niệm xứ là bốn nền tảng quán niệm: thân, thọ, tâm, pháp. Kinh Niệm xứ (Satipaṭṭhāna) hướng dẫn cách quán sát từng đối tượng để thấy rõ thực tại.

Bốn tầng thiền trong kinh Pali: sơ thiền tới tứ thiền được tả ra sao
Kinh Pali tả bốn tầng thiền theo chi thiền: sơ thiền có tầm, tứ, hỷ, lạc, nhất tâm; nhị thiền bỏ tầm tứ; tam thiền bỏ hỷ; tứ thiền còn xả và nhất tâm.

Các dòng tranh Tết Việt khác nhau thế nào về cách làm và đề tài?
Đông Hồ, Hàng Trống, Kim Hoàng và làng Sình khác nhau về kỹ thuật in, chất liệu giấy, màu vẽ và đề tài, mỗi dòng có tình trạng bảo tồn riêng.

Cải lương ra đời thế nào từ đờn ca tài tử và Dạ cổ hoài lang?
Cải lương Nam Bộ hình thành đầu thế kỷ 20 từ đờn ca tài tử và lối ca ra bộ; bản Dạ cổ hoài lang của Cao Văn Lầu (1919) về sau thành bài vọng cổ.

Câu đối Tết có từ đâu và người xưa treo ở đâu?
Câu đối Tết được cho là bắt nguồn từ thẻ gỗ đào khắc thần giữ cửa của Trung Hoa cổ. Người xưa dán ở cửa, cột nhà, bàn thờ và viết theo luật đối.

Chèo là gì: chiếu chèo sân đình và những tích trò cổ
Chèo là loại hình sân khấu kịch hát dân gian gắn với lễ hội đồng bằng Bắc Bộ, diễn ở chiếu chèo sân đình, với các vai và tích trò cổ như Quan Âm Thị Kính.

Chợ Tết ba miền: phiên chợ cuối năm bán gì và đi chợ Tết để làm gì?
Chợ Tết ba miền là phiên chợ cuối năm mua sắm, gặp gỡ và cầu may. Bài phân tích chợ Tết Bắc, Trung, Nam bán gì và đi chợ Tết để làm gì.

Con Rồng cháu Tiên: truyện Lạc Long Quân và Âu Cơ sử cũ chép thế nào
Truyện Lạc Long Quân và Âu Cơ, bọc trăm trứng trong Đại Việt sử ký toàn thư và Đại Nam quốc sử diễn ca được sử cũ chép ra sao, đâu là thần thoại.

Công án là gì: Vô môn quan và Bích nham lục trong Thiền tông
Công án là gì và vì sao Vô môn quan, Bích nham lục lại thành hai tuyển tập then chốt của Thiền tông? Bài giải thích nguồn gốc, cấu trúc và cách đọc.

Cư trần lạc đạo phú của Trần Nhân Tông nói gì qua mười hội và bài kệ cuối?
Cư trần lạc đạo phú của Trần Nhân Tông gồm mười hội và bài kệ cuối, nêu tinh thần sống giữa đời mà vui với đạo của Thiền phái Trúc Lâm.

Cúng giỗ vọng khi ở xa quê không về được: tục gửi giỗ và cúng vọng của người Việt
Cúng giỗ vọng và tục gửi giỗ khác nhau thế nào? Theo Toan Ánh trong Nếp cũ, người ở xa gửi đồ lễ về nhà trưởng tộc và cúng vọng trong ngày giỗ.

Dân ca quan họ Bắc Ninh là gì? Liền anh, liền chị và lề lối kết chạ
Dân ca quan họ Bắc Ninh là lối hát đối đáp giữa liền anh và liền chị, gắn với lề lối kết chạ và canh hát, được UNESCO ghi danh năm 2009.

Những dân tộc ăn Tết riêng khác Tết Nguyên Đán là dân tộc nào?
Nhiều dân tộc thiểu số Việt Nam đón năm mới theo lịch riêng, từ người Mông, Hà Nhì, Khmer, Chăm tới các tộc người Tây Nguyên, không trùng Tết Nguyên Đán.

Đi lễ chùa đầu năm: sắm lễ gì và lễ ban nào trước?
Đi lễ chùa đầu năm nên sắm lễ chay gồm hương, hoa, quả, oản, xôi chè và lễ ban Tam Bảo trước, sau đó mới tới ban Đức Ông cùng các ban khác trong chùa.

Đinh Bộ Lĩnh dẹp loạn mười hai sứ quân và lập nước Đại Cồ Việt: diễn biến, ý nghĩa và các lớp truyền thuyết
Đinh Bộ Lĩnh dẹp loạn mười hai sứ quân, thống nhất đất nước và lập nước Đại Cồ Việt năm 968, lập lại chính quyền trung ương sau hơn hai mươi năm cát cứ.

Gốm Bát Tràng hình thành từ bao giờ và làm qua những công đoạn nào?
Gốm Bát Tràng có tên trong sử liệu từ thế kỷ 14, gắn với vùng đất xã Bát bên sông Hồng. Bài viết điểm lại mốc hình thành và các công đoạn làm gốm.

Hát xẩm là gì: từ chiếu xẩm chợ quê tới xẩm tàu điện Hà Nội
Hát xẩm là loại hình diễn xướng dân gian hình thành khoảng thế kỷ 14, gắn với chợ quê, sân đình và cả tàu điện Hà Nội. Tìm hiểu làn điệu, nghệ nhân, bảo tồn.

Họ Hồng Bàng và Kinh Dương Vương: Đại Việt sử ký toàn thư chép gì ở phần mở đầu
Đại Việt sử ký toàn thư mở đầu bằng kỷ Hồng Bàng, chép Kinh Dương Vương tên Lộc Tục, nước Xích Quỷ. Bài đối chiếu bản Hán văn với bản dịch và sử liệu đời sau.

Hoa và cây ngày Tết: đào, mai, quất và ý nghĩa từng loại
Hoa và cây ngày Tết gồm đào, mai, quất, cúc, vạn thọ, đồng tiền. Bài phân tích nguồn gốc, cách chọn và ý nghĩa từng loại theo phong tục.

Hội xuân và trò chơi dân gian ngày Tết: ném còn, đẩy gậy ở Lai Châu và pháo đất Hải Dương
Hội xuân sau Tết: ném còn, đẩy gậy, đánh đu của đồng bào Lai Châu và trò pháo đất ở Hải Dương, kèm luật chơi, thời gian và ý nghĩa theo báo chí.

Kinh Kim Cang và Tâm kinh nói gì, vì sao Thiền tông coi trọng hai bản kinh này
Kinh Kim Cang và Tâm kinh là hai bản kinh Bát-nhã cốt lõi của Thiền tông. Bài phân tích nội dung chính, nguồn gốc và lý do Thiền tông đặc biệt coi trọng.

Kinh Pháp Cú: nguồn gốc bản Pali và bản Hán tạng khác nhau ở đâu
Kinh Pháp Cú gồm hai truyền bản chính: Dhammapada tiếng Pali của Nam truyền và Pháp Cú kinh Hán tạng của Bắc truyền, khác nhau ở số kệ.
